Wyniki 11-20 spośród 26 dla zapytania: authorDesc:"ZBIGNIEW HUBICKI"

Wpływ zeolitów na właściwości podłoża doświadczalnego i chemiczne wskaźniki badanych roślin


  Dokonano porównania wpływu dwóch rodzajów zeolitów (klinoptylolit i glinokrzemian manganowy) na niektóre właściwości fizykochemiczne i chemiczne podłoża doświadczalnego użytego dla 18-dniowego wzrostu rośliny testowej (żyta) oraz oceniono wpływ tych zastosowanych preparatów na ilość otrzymanej biomasy i wybrane stosunki pomiędzy pierwiastkami w tych roślinach jako wskaźniki ich jakości. Na podstawie wyników badań sformułowano warunki zastosowania obu preparatów na potrzeby rolnictwa. NH4 clynoptylolite and Mn glauconite were used for prepn. of artificial soils for growing spring rye. Both the soils and the plant materials (above-ground parts, root) were analyzed for pH, NH4, nitrogen, Mg, P, K, Mn, Zn and cationexchange capacity. The Mn-contg. zeolite was more efficient in acidic and very acidic soils while the NH4-contg. clynoptylolite was recommended for the soils with pH > 5. Pierwszy zeolit (stilbit) odkryto w XVIII w. Do chwili obecnej znanych jest już ponad 40 typów naturalnych zeolitów, stanowiących najliczniejszą grupę wśród krzemianów, ale tylko 7 z nich (klinoptylolit, chabazyt, erionit, ferrieryt, filipsyt, mordenit i analcym) występuje w złożach na tyle dużych i bogatych, że nadają się do eksploatacji. Największe znaczenie handlowe mają obecnie tylko trzy minerały1, 2): klinoptylolit Na6[(AlO2)6(SiO2)30]·24H2O, chabazyt Ca2[(AlO2)4(SiO2)8]·13H2O i mordenit Na8[(AlO2)8(SiO2)40]·24H2O. Spośród zeolitów najpospolitszym i najlepiej przebadanym minerałem jest klinoptylolit, nie tylko ze względu na największe rozprzestrzenienie w przyrodzie i najniższą cenę, ale i największy zasób specyficznych właściwości fizykochemicznych3). Należą do nich duża pojemność sorpcyjna i jonowymienna, selektywność jonowymienna, właściwości sita molekularnego, aktywność katalityczna oraz termostabilność strukturalna w temp. 750°C. Obok zeolitów naturalnych stosuje się także zeolity modyfikowane oraz syntetyczne. Obecnie z[...]

Badania procesu sorpcji jonów Cr(VI) na anionicie Amberlit IRA 910


  Ze względu na toksyczność jonów chromu(VI) przeprowadzono badania nad ich wydzielaniem z roztworów wodnych w zakresie pH 1,5-7. Do tego celu zastosowano silnie zasadowy anionit makroporowaty Amberlit IRA 910 w formie chlorkowej. W badaniach prowadzonych nad procesem usuwania jonów chromu(VI) z roztworów wodnych o pH poniżej 7 może zachodzić redukcja jonów chromu(VI) do chromu(III). Dlatego ważne jest, aby w każdej chwili prowadzenia procesu sorpcji można było określić stężenia obu form jonów chromu. Przeprowadzono badania wpływu pH, czasu kontaktu faz oraz stężenia jonów chromu(VI) na proces sorpcji tych jonów. Dodatkowe badania specjacji form chromu pozwoliły na określenie właściwości redukujących anionitu Amberlit IRA 910 w zakresie pH 1,5-7. Cr(VI)-contg. ions were removed from their aq. solns. (pH 1.5-7, initial concn. up to 2000 ppm) by sorption on a macroporous strongly basic anion-exchange resin for 360 min. The sorption kinetics was described by 1st and 2nd order equations, the sorption equil. by Langmuir and Freundlich isotherm equations. A partial redn. of sorbed Cr(VI) to Cr(III) was obsd. Chrom(VI) jest istotnym składnikiem zanieczyszczającym wody. Ścieki zawierające jony chromu(VI) są emitowane do środowiska przez garbarnie, stalownie, galwanizernie oraz podczas ochrony drewna. Chrom(VI) ma właściwości toksyczne dla organizmów żywych1). Z kolei jony chromu(III) uważane są za składnik konieczny do prawidłowego funkcjonowania organizmów żywych2). Z tego powodu oznaczanie aUniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin; bInstytut Nawozów Sztucznych, Puławy Grzegorz Wójcika,*, Zbigniew Hubickia, Piotr Rusekb Badania procesu sorpcji jonów Cr(VI) na anionicie Amberlit IRA 910 Study on chromium(VI) ion sorption on anion-exchange resin Amberlite IRA 910 Prof. dr hab. Zbigniew HUBICKI - notkę biograficzną i fotografię Autora wydrukowaliśmy w nr 09/2011, str. 1779. Dr Piotr RUSEK - notkę biograficzną i fotografię Autor[...]

Study on chromium(VI) ion sorption on Varion AP anion-exchange resin.Badania procesu sorpcji jonów Cr(VI) na anionicie Varion AP


  Cr6+ ions were removed from their aq. solns. with a com. anion-exchange resin at pH 1.5-7. The redn. of Cr6+ ions to Cr3+ ions was obsd. during the sepn. Kinetic parameters and Langmuir and Freundlich adsorption consts. were detd.Jony chromu(VI) wykazują znacznie większą toksyczność niż jony chromu(III) i dlatego ich usuwanie z wód i ścieków jest zadaniem koniecznym. Do tego celu wybrano jonit Varion AP zawierający pirydynowe grupy funkcyjne. Przeprowadzono badania wpływu pH, czasu kontaktu faz, stężenia jonów chromu(VI) na proces sorpcji tych jonów. Dodatkowe badania specjacji form chromu pozwoliły na określenie właściwości redukujących jonitu Varion AP w zakresie pH 1,5-7. Proces redukcji kontrolowano zarówno w roztworze wodnym, jak i w fazie stałej jonitu metodą DRS. Przeprowadzone badania kliniczne jednoznacznie dowiodły, że związki chromu(VI) mogą powodować raka nerek, wątroby oraz płuc1, 2). Zanieczyszczenia związkami chromu są wprowadzane do środowiska w trakcie wydobycia i wietrzenia minerałów, garbowania skór, barwienia tekstyliów, nakładania powłok technicznych i ochronnych na metale, obróbki powierzchni metali oraz produkcji odczynników zawierających chrom3). Obecnie znane są różne sposoby usuwania jonów chromu(VI) z roztworów. Można do nich zaliczyć adsorpcję4), biosorpcję5) a nawet chemiczną redukcję6). Wymiana jonowa jest metodą, która pozwala na usunięcie jonów chromu(VI) z roztworu poniżej akceptowanego limitu. Żywice zawierające grupy pirydynowe badano dotychczas pod kątem takich zastosowań, jak oddzielanie technetu od platynowców w układach narażonych na duże promieniowanie7), zatężanie i separacja jonów renu i molibdenu z roztworów kwasu siarkowego(VI) oraz mieszaniny z kwasem azotowym(V)8), wydzielanie metali szlachetnych z zużytego paliwa jądrowego9, 10) a także sorpcja jonów platyny(IV) z roztworów chlorkowych11). [...]

Study on removal of ammonium ions on attapulgite from model solutions and sedimentary waters from municipal sewage treatment plants Badania usuwania jonów amonowych na attapulgicie z roztworów modelowych i wód osadowych z komunalnych oczyszczalni ścieków


  Attapulgite was ground and used for removal of NH4 + ions from aq. solns. The sorption was better described with Langmuir equation than with Freundlich one. The sorption efficiency decreased with increasing the process temp. The NH4 + sorption on attapulgite increased with increasing phase contact time and decreasing temp. Its max. was at pH 6. Przedmiotem badań było usuwanie jonów amonowych z modelowych roztworów oraz wód osadowych z komunalnych oczyszczalni ścieków. Do usuwania amonu ze ścieków najczęściej wykorzystuje się metody biologiczne oraz adsorpcyjne i jonowymienne. Z dużej grupy sorbentów na szczególną uwagę ze względu na swoje właściwości fizykochemiczne zasługuje attapulgit. Badano proces sorpcji jonów amonowych na attapulgicie w zależności od czasu kontaktu faz, wartości pH i temperatury. Ograniczenie dyspersji pierwiastków biogennych oraz jonów metali ciężkich w środowisku przyrodniczym ma znaczący wpływ na zmniejszenie presji eutrofizacyjnej w ekosystemach wodnych i lądowych. Azot jest podstawowym składnikiem odżywczym dla wszystkich form życia, jako element strukturalny aminokwasów, białek i materiału genetycznego, może jednak stać się toksyczny w zależności od stężenia. Jony amonowe są toksyczne dla ryb i innych form życia wodnego w bardzo małym stężeniu (ok. 0,2 mg/dm3)1). Wobec zaostrzenia wymagań dotyczących ścieków oczyszczonych w Polsce, zasadnym stało się wydzielenie procesu oczyszczania wód osadowych, szczególnie w przypadku dużych oczyszczalni ścieków. Problem oczyszczania wód osadowych poprzez usuwanie jonów amonowych i jonów metali ciężkich dotyczy większości komunalnych oczyszczalni ścieków zarówno w województwie lubelskim, jak i w całym kraju. Ścieki komunalne na terenie województwa lubelskiego oczyszczane są w ok. 170 oczyszczalniach, z których ponad 130 znajduje się na terenach wiejskich. Łączna przepustowość oczyszczalni ścieków wynosi ponad 300 tys. m3/dobę, z czego na wsiach ok. 22 tys. [...]

Use of natural sorbents for removal of heavy metal ions Zastosowanie sorbentów naturalnych w procesie usuwania jonów metali ciężkich DOI:10.15199/62.2017.5.33


  Clinoptilolite, glauconite and fly ash were used for sorption of Cu(II) or Co(II) ions from their aq. solns. (concns. 65-300 mg/L) or together Cu(II) and Co(II) ions (concn. 150 mg/L of each) at room temp. for up to 120 min. The efficiency of sorbents increased with decreasing their particle size and with increasing initial concns. of the ions. Glauconite showed the highest sorption capacity. The addn. of complexants did not improve the sorption efficiency. Przedstawiono wyniki badań sorpcji jonów miedzi(II) i kobaltu(II) na dwóch sorbentach naturalnych: klinoptylolicie i glaukonicie. Wytypowane sorbenty poddano modyfikacji, a proces soprcji jonów prowadzono w obecności czynników kompleksujących - kwasów iminodibursztynowego, glutamino-N,N-dioctowego oraz etylenodiaminodibursztynowego. Uzyskane wyniki porównano z wynikami dla popiołów lotnych pochodzących z elektrociepłowni Kozienice. Projektowanie nowych produktów i procesów technologicznych niesie potrzebę opracowywania metod mających na celu zminimalizowanie ich negatywnego wpływu i oddziaływania na środowisko. W ramach tego procesu uwzględniane są wszystkie kluczowe aspekty, takie jak m.in. wymagania prawne, możliwość recyklingu i powtórnego wykorzystania, biodegradowalność, najniższy możliwy poziom uwalniania jonów metali ciężkich i związków szkodliwych. Przenikanie do środowiska jonów metali ciężkich wiąże się z ogromnym ryzykiem, które należy ograniczyć w jak największym stopniu. W tym celu bada się różnego typu substancje o właściwościach sorpcyjnych, które zmniejszają ilość jonów metali ciężkich do dopuszczalnego poziomu. Ważne miejsce zajmują tu sorbenty naturalne. Sorbenty naturalne to związki, które idealnie wpasowują się w obecne trendy i kierunki rozwoju ochrony środowiska w Polsce z uwzględnieniem wymagań Unii Europejskiej. Związki te są eko-logiczne, tanie w pozyskiwaniu, otrzymywaniu i wykorzystaniu. W ostatnich latach poświęca się im wiele uwagi. Badania[...]

Zastosowanie metody SEM-EDX do badania procesu sorpcji jonów Cu(II), Zn(II), Ni(II), Pb(II) i amonu na naturalnych sorbentach nieorganicznych


  Przedmiotem badań było usuwanie jonów Cu(II), Zn(II), Ni(II), Pb(II) i NH4 + z modelowych roztworów azotanów oraz wód osadowych z komunalnych oczyszczalni ścieków. Do usuwania jonów metali ciężkich ze ścieków najczęściej wykorzystuje się metody adsorpcyjne i wymianę jonową. Z dużej grupy sorbentów na szczególną uwagę ze względu na swe właściwości fizykochemiczne zasługują pałygorskit i bentonit. Badano proces sorpcji ww. jonów metodą SEM-EDX. Zn2+, Ni2+, Pb2+, Cu2+ and NH4 + ions were removed from model nitrate solns. and from wastewater from municipal sewage treatment plants by adsorption and ion exchange methods. Palygorskite and bentonite were found efficient sorbents for the ions. The course of sorption was followed by SEM and energy-dispersive X-ray spectroscopy. Ograniczenie dyspersji pierwiastków biogennych oraz jonów metali ciężkich w środowisku przyrodniczym ma znaczący wpływ na zmniejszenie presji eutrofizacyjnej w ekosystemach wodnych i lądowych. Azot jest podstawowym składnikiem odżywczym dla wszystkich form życia jako element strukturalny aminokwasów, białek i materiału genetycznego. Mimo że jest niezbędnym składnikiem odżywczym dla organizmów żywych, może stać się toksyczny w zależności od stężenia. Na przykład, jon amonowy jest toksyczny dla ryb i innych form życia wodnego już w bardzo małym stężeniu1), ok. 0,2 mg/dm3. Jony metali ciężkich są kancerogenne i teratogenne, a w agroekosystemach dodatkowo mogą one obniżać wartość biologiczną produktów i surowców roślinnych. Do usuwania jonów metali ciężkich i amonowego najczęściej wykorzystuje się metody adsorpcyjne i wymianę jonową2-4). Ze względu na dużą pojemność adsorpcyjną, zdolności molekularno-sitowe, znaczną selektywność w stosunku do jonów metali ciężkich i amonu oraz odporność na działanie kwasów i podwyższonej temperatury naturalne sorbenty nieorganiczne są materiałami wykorzystywanymi do realizacji tych procesów. Stężenie jonów metali ciężkich w ści[...]

Badania nad możliwością zagospodarowania odpadowego azotanu(V) magnezu


  Przedstawiono możliwości zastosowania azotanu( V) magnezu w produkcji nawozów mineralnych w kraju, a także metody wytwarzania soli magnezu stosowanych jako nawozy mineralne (azotan(V) magnezu i siarczan(VI) magnezu). Omówiono podstawowe właściwości fizykochemiczne azotanu(V) magnezu. Na podstawie przeprowadzonych badań roztwarzania odpadowego azotanu(V) magnezu w zależności od temperatury, pH i rodzaju kwasu wykazano, że czynniki te mają decydujący wpływ na czystość otrzymanego roztworu. Zdecydowanie najlepsze wyniki można uzyskać w wyniku rozpuszczania odpadowego azotanu(V) magnezu w wodzie. W wyniku obniżenia wartości pH poniżej 4,0 zawartość jonów Mg(II) wzrasta do 6,4%. Natomiast zastosowanie 50-proc. roztworu HNO3 lub H2SO4 powoduje wzrost ilości jonów magnezu jedynie o 7%. Ponadto, po dodaniu wody zawartość jonów Fe(III) jest nieznaczna, podczas gdy zastosowanie kwasu azotowego(V) lub siarkowego( VI) powoduje wzrost zanieczyszczenia roztworu przez jony Fe(III) o 10%. Waste Mg(NO3 )2 was purified by dissoln. in H2O and concd. HNO3 and H2SO4 (50%) to remove Fe(III) ions. Use of H2O was the most efficient. Zgodnie z Dyrektywą IPPC1) przemysł chemiczny, w tym nawozowy, powinien wytwarzać swoje produkty tak, by nie stanowiły one Prof. dr hab. Zbigniew HUBICKI w roku 1969 ukończył studia na Wydziale Matematyczno- Fizyczno-Chemicznym Uniwersytetu Marii Curie- Skłodowskiej w Lublinie. Jest kierownikiem Zakładu Chemii Nieorganicznej na Wydziale Chemii tej uczelni. Specjalność - chemia i technologia pierwiastków ziem rzadkich, metody separacji związków nieorganicznych i organicznych oraz ochrona środowiska. Zakład Chemii Nieorganicznej, Wydział Chemii, Uniwersytet Marii Curie- Skłodowskiej, pl. M. Skłodowskiej 2,20-031 Lublin, tel.: (81) 537-55-11, fax: (81) 533-33-48, e-mail: zbigniew.hubicki@poczta.umcs.lublin.pl * Autor do korespondencji: aUniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin; bInstytut Nawozów Sztucznych, P[...]

New chemical substances in natural environment and mobility of some metals. Nowe substancje chemiczne w środowisku przyrodniczym a mobilność wybranych metali


  A review, with 42 refs., of use of zeolites, glauconite, chitosan and alginates for monitoring the mobilization of toxic metals and microelements in the soil. Zastosowanie substancji chemicznych w środowisku przyrodniczym (zeolity, glaukonity, chitozan, alginiany) jest istotne z punktu widzenia ich bezpośredniego wpływu na procesy mobilizacji i immobilizacji jonów metali toksycznych (m.in. Al(III), Mn(II)) oraz pożytecznych mikroelementów (Fe(III), Mn(II), Zn(II), Cu(II)). Pierwiastki te oddziałują na wyższe ogniwa łańcucha troficznego, a zarówno ich nadmiar, jak i niedobór determinuje jakość surowców roślinnych, a przez to również zdrowotność ludzi i zwierząt.Substancje chemiczne typu zeolity, glaukonity, chitozany i alginiany mają określone cechy, które oddziałują na fizykochemiczne i biologiczne właściwości gleby1-9). Fazę stałą gleby stanowi kompleks mineralno-organiczny, a fazę ciekłą roztwór glebowy. [...]

Biosorption. An environmentally friendly method for removal and recovery of precious metals Biosorpcja. Przyjazna środowisku metoda usuwania i odzysku metali szlachetnych DOI:10.12916/przemchem.2014.1750


  A review, with 48 refs., of recovering Au, Pt and Pd ions from aq. solns. by sorption on biomass (including microorganisms). Biosorpcja stała się alternatywną metodą służącą do usuwania lub odzysku jonów metali szlachetnych z roztworów wodnych. Biosorpcję metali szlachetnych uważa się za obiecującą biotechnologiczną metodę, ponieważ jest tania i przyjazna środowisku, a także ze względu na dużą różnorodność wykorzystywanych biosorbentów. Artykuł stanowi selektywny przegląd badań prowadzonych w ostatnich latach nad biosorpcją jonów złota, platyny i palladu przeprowadzanych z wykorzystaniem różnych biosorbentów. Do usuwania jonów metali z wodnych roztworów stosuje się metody fizyczne, chemiczne lub biologiczne. Do konwencjonalnych metod zalicza się m.in. chemiczne strącanie, filtrację, wymianę jonową, techniki membranowe, adsorpcję i odparowywanie1, 2). Każda z tych metod, oprócz licznych zalet, ma jednak swoje wady, takie jak niecałkowite usuwanie metali, wysokie koszty inwestycyjne, duże wymagania dotyczące odczynników i/lub energii oraz generowanie odpadów produkcyjnych wymagających odpowiedniego zagospodarowania3). W ostatnich latach wrosło zainteresowanie potencjalnym wykorzystaniem biotechnologii w kontroli i usuwaniu zanieczyszczeń metalami1). Ponadto względy ekonomiczne oraz poszukiwanie skutecznych metod odzysku metali ze ścieków przyczyniły się do rozwoju alternatywnych technologii separacji. Jedną z takich obiecujących metod jest biosorpcja3, 4).W pracy dokonano przeglądu literatury dotyczącej biosorpcji złota, platyny i palladu na różnych biosorbentach przy optymalnych wartościach pH. Mechanizm biosorpcji Biosorpcja to technika często stosowana w celu usunięcia z wody zanieczyszczeń szczególnie trudno ulegających biodegradacji (metale, barwniki). Stosowane w tym celu biomateriały (biosorbenty) to głównie bakterie, grzyby, glony, odpady przemysłowe, rolnicze oraz inne materiały polisacharydowe5). W przyszłości jak[...]

« Poprzednia strona  Strona 2  Następna strona »