Wyniki 1-5 spośród 5 dla zapytania: authorDesc:"Zbigniew Kobus"

Modification of rheological properties of vegetable oils Modyfikacja reologicznych właściwości olejów roślinnych DOI:10.15199/62.2015.10.15


  Raw rapeseed and soybean oils were modified by diesel oil addn. to change their rheol. properties at low shear rate. The flow and viscosity curves, dynamic and kinematic viscosity and activation energy were detd. The diln. of the vegetable oils resulted in changing their nature from Bingham fluid to Newtonian one and in viscosity decrease. Przedstawiono wyniki badań wpływu dodatku oleju napędowego na właściwości reologiczne surowych olejów rzepakowego i sojowego. Badania przeprowadzono w zakresie niskich prędkości ścinania (1,23-12,23 s-1). Wyznaczono krzywe płynięcia, krzywe lepkości, lepkość dynamiczną i kinematyczną oraz energię aktywacji. Rozcieńczenie surowych olejów roślinnych 20-proc. dodatkiem oleju napędowego spowodowało zmianę ich charakteru reologicznego z cieczy binghamowskiej na ciecz newtonowską oraz znaczny spadek lepkości. Rosnące zapotrzebowanie na paliwa silnikowe powoduje wzrost zainteresowania alternatywnymi źródłami energii1). Najbardziej obiecującym rodzajem paliw alternatywnych mogących zastąpić benzynę lub olej napędowy są biopaliwa. Są to substancje pochodzenia roślinnego lub zwierzęcego, które ulegają biodegradacji, częściowo przetworzone chemiczne w celu nadania właściwości zbliżonych do właściwości paliw konwencjonalnych2). W wyniku przetworzenia odpowiednich surowców otrzymuje się alkohol etylowy, alkohol metylowy, oleje roślinne oraz estry wyższych kwasów tłuszczowych3). Z uwagi na to, że silniki wysokoprężne zostały zaprojektowane do zasilania olejem napędowym zastosowanie tych paliw w stanie czystym wymagałoby złożonych modyfikacji w konstrukcji tych silników4). Inną możliwością efektywnego wykorzystania tych paliw jest modyfikacja ich właściwości fizyczno-chemicznych w celu zbliżenia ich do właściwości oleju napędowego4, 5). W Polsce najlepsze perspektywy do produkcji biopaliw ma rzepak oraz soja. Wytwarzany z nich olej znacznie różni się od oleju napędowego właściwościami fizycznymi. Dotyc[...]

The porous gelatin structures as the material for packaging for frozen food Porowate struktury żelatynowe jako materiał na opakowania mrożonej żywności DOI:10.15199/62.2015.10.18


  Gelatin plates were produced by crosslinking a 5% aq. soln. of gelatin, freezing at -33°C and freeze-drying at -36°C under 20 Pa. The thermal cond. of the plates was similar to that of an expanded polystyrene. The exptl. defrosting curves of the plates placed in boxes were similar for both materials. Hydrożele żelatynowe poddano liofilizacji i zaproponowano użycie ich do produkcji biodegradowalnych opakowań żywności mrożonej. Materiał ten charakteryzował się średnią przewodnością cieplną 0,054 W/(mK), a porównywany styropian 0,045 W/(mK). Testy zginania obu materiałów wskazują na znacznie większą wytrzymałość mechaniczną liofilizowanych hydrożeli żelatynowych. Z kolei analiza termowizyjna potwierdziła występowanie miejscowych przemarzań opakowania wykonanego z liofilizatów żelatynowych. Rozmrażanie żywności umieszczonej w opako-waniu testowanym i styropianowym przebiegało z podobną kinetyką. Wykazano, że liofilizowane struktury hydrożeli żelatyny mogą być stosowane do produkcji opakowań zimnochronnych. Wzrost świadomości konsumentów oraz wymagań jakościowych stawianych opakowaniom wymusza stałe unowocześnianie i rozwój technologii opakowalnictwa żywności. Materiały używane do produkcji opakowań żywności muszą spełniać bardzo wysokie kryteria, szczególnie w przypadku żywności chłodzonej i mrożonej, ponieważ mogą decydować o zachowaniu jej trwałości. Współczesne opakowania powinny być jak najlżejsze oraz zapewniać optymalne wykorzystanie przestrzeni transportowej i magazynowej przy uwzględnieniu możliwości wydłużenia czasu przydatności do wykorzystania zapakowanego produktu, co wiąże się z jednoczesnym zapewnieniem jego bezpieczeństwa i jakości. Opakowanie musi wykazywać odpowiednie właściwości użytkowe i być odporne na działanie czynników zewnętrznych, w tym m.in. na ekstremalne fluktuacje temperatury otoczenia. Ponadto powinno cechować się nieprzepuszczalnością pary wodnej, lotnych substancji aromatycznych, zabezpieczać ż[...]

Wpływ obróbki ultradźwiękowej na stabilność i aktywność antyoksydacyjną kwasu galusowego DOI:10.15199/62.2018.5.13


  Ekstrakcja ultradźwiękowa jest nową i wydajną metodą pozyskiwania wielu substancji chemicznych z matrycy ciała stałego. Do głównych jej zalet należą niskie koszty, krótki czas obróbki, przyjazność dla środowiska oraz duża efektywność w porównaniu z tradycyjnymi metodami ekstrakcji. Z tego powodu technika ta jest skutecznie wykorzystywana do pozyskiwania substancji naturalnych, takich jak polisacharydy, polifenole, flawonoidy, wanilina, karotenoidy1-4) oraz inne substancje czynne5). Pole akustyczne indukuje wiele zjawisk fizycznych, które niszczą ściany komórkowe, zmniejszają wymiary cząsteczek oraz intensyfikują transfer masy. Najważniejsze efekty wywoływane przez ultradźwięki to kawitacja, efekty cieplne oraz mikroprzepływy6). Szczególnie istotne znaczenie w procesie ekstrakcji ultradźwiękowej ma kawitacja. Polega ona na tworzeniu się, a następnie zapadaniu tzw. pęcherzyków kawitacyjnych pod wpływem gwałtownych zmian ciśnienia spowodowanych oddziaływaniem pola ultradźwiękowego. Towarzyszy temu powstawanie fali uderzeniowej, która z kolei intensyfikuje przebieg reakcji chemicznych oraz wywołuje wtórne efekty fizyczne. Dodatkowo kawitacja może prowadzić do powstawania silnych strumieni akustycznych, dużych naprężeń ścinających przy ścianach pęcherzyków kawitacyjnych, do tworzenia się mikroprzepływów wokół powierzchni cząstek ciała stałego oraz generowania bardzo aktywnych wolnych rodników7). Substancje organiczne zawarte w ekstrahowanym roztworze mogą reagować z wolnymi rodnikami i w wyniku tego oddziaływania ulegać degradacji. Z tego względu zjawisko kawitacji akustycznej niekiedy wykorzystuje się do rozkładu wybranych substancji chemicznych8-10). Ostatnio dużo uwagi poświęca się wykorzystaniu ekstrakcji ultradźwiękowej do pozyskiwania substancji biologicznie czynnych, w tym zwłaszcza polifenoli. Większość badań prowadzi się w kierunku optymalizacji parametrów operacyjnych, takich jak czas ekstrakcji, częstotliwość i natężenie [...]

Wpływ sonikacji na stabilność i aktywność antyoksydacyjną kwasu kawowego DOI:10.15199/62.2019.6.17


  Kwas kawowy (kwas 3,4-dihydroksycynamonowy) należy do kwasów fenolowych. Jego cząsteczka zawiera dwie grupy hydroksylowe i jedną grupę karboksylową. Jest on krystalicznym proszkiem o barwie żółtej do żółtobrązowej. Kwas ten i jego pochodne są szeroko rozpowszechnione i obecne w wielu owocach, warzywach i ziarnach zbóż1, 2). Bogatym źródłem kwasu kawowego są cynamon, tymianek, szałwia, słonecznik oraz czarne oliwki3, 4). Substancja ta ma silne właściwości antyoksydacyjne5), chelatujące6), antybakteryjne7) oraz zapobiega chorobom układu krążeniowego8). Właściwości przeciwutleniające kwasu kawowego wynikają z obecności grup hydroksylowych w cząsteczce. W reakcjach z wolnymi rodnikami grupy OH działają jako donory wodoru, co prowadzi do utworzenia rodnika fenoksylowego6). Chelatowanie jonów metali przejściowych przez kwas kawowy polega na tworzeniu kompleksów z jonami Cu2+, Fe2+ i Fe3+, co chroni błonę komórkową przed uszkodzeniami9). Antybakteryjne właściwości kwasu kawowego wynikają albo z hamowania wzrostu mikroorganizmów10), albo wzrostu przepuszczalności błony komórkowej patogenu, co prowadzi do osłabienia jego odporności na działanie czynników zewnętrznych11). Z kolei pozytywne oddziaływanie kwasu kawowego na system krążeniowy polega na zmniejszaniu odkładania blaszki miażdżycowej w naczyniach krwionośnych12). Przeciwutleniające właściwości kwasu kawowego i jego pochodnych sprawiają, że zawierające go surowce i produkty stają się istotnym elementem diety człowieka. Jednak podczas wielu procesów przetwórczych dochodzi do degradacji naturalnych przeciwutleniaczy i zmniejszenia ich aktywności antyoksydacyjnej13). Do czynników wpływających na rozpad kwasu kawowego należą temperatura, światło oraz promieniowanie14). Nebesny i Budryn15) wykazali spadek aktywności przeciwutleniającej kwasu kawowego i innych związków fenolowych podczas konwekcyjnego i mikrofalowego suszenia ziarna kawy. Patil i współpr.16) stwierdzili spadek aktywnoś[...]

Bezpieczeństwo podczas transportu materiałów niebezpiecznych w Polsce DOI:10.15199/62.2019.10.2

Czytaj za darmo! »

Transport drogowy towarów niebezpiecznych jest zagadnieniem skomplikowanym i wymagającym specjalistycznej wiedzy każdej ze stron zaangażowanych w taki przewóz. Dobór odpowiedniego sposobu transportu oraz kompleksowe podejście do tego typu przewozów jest bardzo istotne. W celu zapewnienia wysokiego poziomu bezpieczeństwa załadowcom, przewoźnikom, rozładowcom, uczestnikom ruchu drogowego oraz ograniczenia zagrożenia dla środowiska naturalnego konieczna jest szeroka wiedza i szczegółowe regulacje prawne1-4). Materiały niebezpieczne są głównie wytwarzane przez przemysł chemiczny i obejmują zarówno substancje chemiczne, odpady tych substancji, jak i opakowania zanieczyszczone substancją chemiczną5, 6). Transport dużych ilości tych materiałów jest problemem globalnym. W wyniku niekontrolowanego uwolnienia znacznych ilości substancji niebezpiecznych o właściwościach utleniających, palnych lub toksycznych do 1518 98/10(2019) otoczenia (wyciek podczas awarii instalacji przemysłowej, rozszczelnienie cysterny podczas transportu, wypadek drogowy) może wystąpić ryzyko katastrofy ekologicznej, co stanowi poważne zagrożenie dla ludzi oraz środowiska naturalnego7-13). W Polsce cyklicznie rejestruje się zdarzenia miejscowych awarii z udziałem substancji szkodliwych, które są wynikiem przede wszystkim nieprzestrzegania zasad obowiązujących w drogowym transporcie towarów niebezpiecznych14). Materiały niebezpieczne muszą być przewożone w sposób bezpieczny od miejsca załadunku do miejsca docelowego. Dlatego też ważny jest dopracowany łańcuch logistyczny dostaw różnych materiałów niebezpiecznych. Podlega on szczegółowym, krajowym i międzynarodowym przepisom zawartym w dyrektywach UE i rozporządzeniach krajowych15). Wszystkie dokumenty i wytyczne mają służyć poprawie bezpieczeństwa transportowego materiałów niebezpiecznych na terenie kraju. Rozwój sytuacji geopolitycznej ma również wpływ na transport krajowy i międzynarodowy oraz [...]

 Strona 1