Wyniki 1-2 spośród 2 dla zapytania: authorDesc:"Roman Prażak"

Porzeczka czarna - uprawa ekologiczna i właściwości prozdrowotne DOI:10.15199/2.2018.10.1


  Porzeczki rosną dziko w całej Europie i w Azji Środkowej, w wilgotnych lasach i zaroślach oraz nad brzegami rzek, być może stąd wywodzi się polska nazwa porzeczka. U nas jest ona objęta częściową ochroną gatunkową. Zagrożenie dla dzikich populacji porzeczki czarnej stanowi osuszanie podmokłych terenów, na których roślina ta występuje, a także wykopywanie ich i zbiór do celów leczniczych. Odmiany porzeczki czarnej uprawiane na plantacjach dają cenne owoce, nadające się do spożycia na świeżo i na przetwory: kompoty, galaretki, dżemy, wina, soki, herbaty, sosy [1, 2, 3]. W Europie zbiera się przeciętnie około 170 tys. ton tych owoców rocznie, co stanowi prawie 90% światowej produkcji. Polska od wielu lat jest największym na świecie producentem owoców czarnej porzeczki ze średnią produkcją w granicach 100-120 tys. ton i najważniejszym dostawcą tych owoców na rynki międzynarodowe [4]. W Unii Europejskiej nasz kraj jest największym producentem soków zagęszczonych i mrożonek z owoców jagodowych [5]. W zależności od pogody zbiory porzeczki czarnej w naszym kraju również się znacznie wahają. W warunkach dużej zmienności cen i podaży owoców decyzje produkcyjne czy inwestycyjne są ściśle związane z opłacalnością uprawy. Pewnym rozwiązaniem w tej sytuacji może być uprawa ekologiczna porzeczki czarnej. W Polsce średnie plony z upraw ekologicznych porzeczki czarnej wynoszą 3-4 t/ha, a z konwencjonalnych 6-10 t/ha. Natomiast ceny za owoce porzeczki czarnej z upraw ekologicznych są zwykle 2 razy wyższe niż z upraw konwencjonalnych [4].  Opis biologiczny i właściwości lecznicze porzeczki czarnej Porzeczka czarna (Ribes nigrum L.) należy do rodziny agrestowatych (Grossulariaceae), rzędu skalnicowców (Saxifragales). Krzew osiąga wysokość do 2 m. Z szyjki korzeniowej rośliny wyrastają pędy oraz korzenie. Liście są duże, 2-7 klapowe, dłoniasto wcinane, bez przylistków. Na liściach występują małe gruczoły z olejkami eteryc[...]

Porównanie efektywności fizjologicznej chelatów Co-EDTA i Co-EDDS stosowanych w nawożeniu fasoli szparagowej DOI:10.15199/62.2019.7.2


  W praktyce rolniczej i ogrodniczej są stosowane dość powszechnie nawozy chelatowe zawierające mikroelementy z grupy takich metali przejściowych, jak Fe, Cu, Zn, Mn i Co. Nawozy te są bardziej efektywne plonotwórczo niż formy mineralne tych składników1-6). Zgodnie z zasadami zarządzania środowiskowego, określonymi w wielu programach, w tym w programie czystsza produkcja (cleaner production), nawozy m.in. nie powinny stanowić zagrożenia dla środowiska przyrodniczego7). W przypadku nawozów chelatowych wymóg ten jest spełniony wówczas, gdy są one stosowane w ilościach ściśle odpowiadających zapotrzebowaniu fizjologicznemu rośliny, a czas pobierania składnika nawozowego odpowiada co najmniej czasowi biodegradacji związku kompleksującego8). Obecnie prawie 80% produkowanych nawozów chelatowych tych zasad nie spełnia, gdyż dominującymi związkami kompleksującymi są chelatory tzw. starej generacji9), w większości jest to kwas etylenodiaminotetraoctowy (EDTA). Związek ten cechuje niewystarczająca zdolność ulegania procesom biodegradacji oraz kumulowanie się w środowisku nawet do ponad 15 lat9-13). Ponadto EDTA w nadmiarze nagromadzony w glebie zaburza równowagę między poszczególnymi formami pierwiastków mineralnych, jest toksyczny dla mikroorganizmów glebowych, powoduje uszkodzenia systemu korzeniowego roślin, a wprowadzony w łańcuch troficzny stanowi zagrożenie dla zdrowia 1050 98/7(2019) Dr hab. Anna KRZEPIŁKO, prof. nadzw., w roku 1990 ukończyła studia na kierunku biologia na Uniwersytecie Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. W 2000 r. uzyskała stopień doktora nauk przyrodniczych na Uniwersytecie Łódzkim, a w 2013 r. stopień doktora habilitowanego nauk rolniczych na Uniwersytecie Przyrodniczo- -Humanistycznym w Siedlcach. Obecnie jest zatrudniona w Katedrze Biotechnologii, Mikrobiologii i Żywienia Człowieka Uniwersytetu Przyrodniczego w Lublinie. Specjalność - badania z zakresu nawożenia roślin, w tym biofortyfikacji agrotechnicz[...]

 Strona 1