Wyniki 1-1 spośród 1 dla zapytania: authorDesc:"MARIUSZ PTAK"

Możliwości retencyjne jezior w zlewni rzeki Panny na Pojezierzu Gnieźnieńskim DOI:


  B adaniami objęto 22 przepływowe jeziora położone w zlewni Panny na Pojezierzu Gnieźnieńskim w środkowo-zachodniej Polsce (rys. 1). Ich łączna powierzchnia wynosi ok. 1240 ha. Są to jeziora polodowcowe o bardzo zmiennych parametrach morfologicznych, a większość z nich cechuje się niedużą głębokością. W analizowanych jeziorach, podobnie jak na całym Pojezierzu Kujawskim, zauważalna jest tendencja do obniżania się poziomu wody [Nowak 2018; Nowak i in. 2018; Nowak i Ptak 2018a, Przybyłek i Nowak 2011]. Prowadzi to do zmniejszenia ich powierzchni [Choiński i in. 2016; Marszelewski i in. 2008; Nowacka i Ptak 2007] oraz systematycznego ubytku wód ze zlewni [Nowak 2018]. Konsekwencją tego zjawiska jest przyspieszenie procesu zarastania stref przybrzeżnych jezior [Nowak i in. 2011; Ptak 2013; Skowron i Jaworski 2017], ograniczenie lub zanik przepływu w ciekach łączących jeziora oraz wysychanie obszarów wodno-błotnych powiązanych z jeziorami [Nowak 2018]. Działaniem, które może prowadzić do zahamowania negatywnych procesów, jest retencjonowanie wody w czasie występowania jej nadwyżek oraz spowolnienie jej odpływu w okresach suchych. Efekt ten można osiągnąć m.in. poprzez piętrzenie jezior i magazynowanie wód w ich obrębie, wykorzystując do tego celu istniejącą zabudowę hydrotechniczną oraz realizując nowe obiekty. Liczne przykłady [Grześkowiak i in. 2012; Jańczak i in. 2004, Nowak i in. 2018; Nowak i Ptak 2018a; Nowak i Ptak 2018b; Sojka i in. 2010;] pokazują, że wykorzystując jeziora, można przechwycić bez większych szkód dla środowiska duże ilości wody. Piętrzenie wód wpływa także pozytywnie na sam akwen, zwłaszcza poprzez stabilizację jego zwierciadła wody oraz ograniczenie odpływu wód w okresach jej niedoborów [Nowak i Grześkowiak 2010; Nowak i Ptak 2018b]. Szczególnie korzystny wpływ ma ono na obszarach, w których występują deficyty wody, a za taki można uznać m.in. Pojezierze Gnieźnieńskie [Marszelewski i Radomski 2008; Nowak 2[...]

 Strona 1