Wyniki 1-2 spośród 2 dla zapytania: authorDesc:"PRZEMYSŁAW NAWROCKI"

Przegląd doświadczeń związanych z rozbiórką zapór wodnych na świecie oraz z usuwaniem i utylizacją osadów zgromadzonych w czaszach likwidowanych zbiorników zaporowych DOI:


  P roblem budowy zbiorników zaporowych, ich wykorzystania oraz wpływu na rozwój cywilizacyjno-ekonomiczny i środowisko naturalne jest od ponad 100 lat tematem dyskusji, obserwacji i wnikliwych badań naukowych. Tak długi okres dał możliwość zebrania olbrzymiej liczby danych i doświadczeń, które pozwalają na precyzyjną i obiektywną ocenę zjawiska cywilizacyjnego, jakim są zapory wodne i stworzone przez nie zbiorniki zaporowe. Z punktu widzenia ekologii (rozumianej jako dyscyplina naukowa) i ochrony środowiska naturalnego ocena ta była od samego początku i nadal jest negatywna. Zapory i inne urządzenia hydrotechniczne zniszczyły naturalny transfer materii, energii i organizmów w cyklu hydrologicznym rzek i ich dorzeczy jako całości [Pringle 2001]. Biorąc pod uwagę inne aspekty działalności ludzkiej - takie jak rozwój przemysłu i urbanizacji, zależne od dostaw energii elektrycznej, czy rozwój intensywnego rolnictwa przez nawadnianie terenów pustynnych - ocena zapór i zbiorników zaporowych będzie zgoła odmienna - entuzjastycznie pozytywna. Dlatego też budowa i wykorzystywanie zapór wodnych jest tematem niekończących się sporów i dyskusji. Niemniej jednak ponad sto lat doświadczeń w budowie i działaniu zapór wodnych pozwala na wysunięcie wniosku, że nawet jeśli na krótką metę zapory wpływają stymulująco na wiele aspektów życia i działalności ludzkiej, to w perspektywie długookresowej ten wpływ na jakość życia ludzi i niszczone, zmieniane systematycznie środowisko naturalne będzie jednoznacznie negatywny. Przyznała to oficjalnie World Commission on Dams [WCD 2001]. Długa lista negatywnych skutków budowy i funkcjonowania zapór wodnych (dużej części z nich nie byli świadomi ci, którzy planowali i decydowali o budowie zapór) jest ogólnie znana i z każdym rokiem powiększa się w miarę zdobywania nowych doświadczeń i wiedzy m.in. w wyniku prowadzonych badań naukowych. Oto przykłady najważniejszych i bezdyskusyjnych szkód w środowisku i szkód cywilizacyjnych wywo[...]

Przegląd doświadczeń związanych z rozbiórką zapór wodnych na świecie oraz z usuwaniem i utylizacją osadów zgromadzonych w czaszach likwidowanych zbiorników zaporowych Artykuł dyskusyjny Część II DOI:


  PROBLEM SEDYMENTÓW ZGROMADZONYCH W CZASZACH LIKWIDOWANYCH ZBIORNIKÓW ZAPOROWYCH I ICH WPŁYWU NA EKOSYSTEM RZECZNY Największym problemem towarzyszącym procesowi rozbiórki zapór są zgromadzone w czaszach zbiorników zaporowych sedymenty i ich los w trakcie i po rozbiórce zapory [Kondolf 1997, Shuman 1995, TCGRDHF 1997, Stroud 2012]. Należy jednak pamiętać, że sedymenty są integralną częścią geoekosystemu (rzecznego oraz morskiego) i gdyby nie zapora, zostałyby przemieszczone wzdłuż kontinuum rzecznego, gdzie pełniłyby istotne dla geoekosystemu funkcje [Rathburn i Wohl 2002]. Ilość i jakość osadów jest czynnikiem determinującym sposób rozbiórki zapory, a w skrajnych sytuacjach czynnikiem decydującym nawet o tym czy daną zaporę można rozebrać, czy też nie [Stroud 2012, Evans 2015]. Gromadzone przez dziesię[...]

 Strona 1