Wyniki 1-10 spośród 12 dla zapytania: authorDesc:"Bogusław Czupryński"

Historia i zakres działalności naukowej Samodzielnej Pracowni Gorzelniczej IBPRS w Bydgoszczy

Czytaj za darmo! »

Samodzielna Pracownia Gorzelnicza Instytutu Biotechnologii Przemysłu Rolno-Spożywczego istnieje już od 62 lat. Została powołana 3 lutego 1946 r. jako placówka działająca we współpracy z Inspektoratem Przemysłu Rolnego przy Wojewódzkim Urzędzie Ziemskim w Bydgoszczy. 62 lata działalności placówki - rys historyczny Placówka obejmowała patronatem ok. 539 gorzelni w Polsce, a jej zakres prac [...]

Glikoliza sztywnych pianek poliuretanowo-poliizocyjanurowych (PUR-PIR) modyfikowanych wodorotlenkiem glinu

Czytaj za darmo! »

Przedstawiono jeden ze sposobów zmniejszenia palności pianek poliuretanowo-poliizocyjanurowych (PUR-PIR) przez dodatek mineralnego napełniacza jakim jest wodorotlenek glinu. Zmodyfikowaną piankę z 20-proc. zawartością Al(OH)3 poddano glikolizie odrębnie w glikolu etylenowym, dietylenowym i 1,3-propylenowym. Jako katalizator zastosowano stearynian cynku oraz etanoloaminę. Oznaczono właściwo[...]

Stan rozwoju sektora OZE w Polsce

Czytaj za darmo! »

W artykule dokonano przeglądu doniesień literaturowych na temat rozwoju sektora OZE w Polsce. Przedstawiono historię rozwoju podstawowych aktów prawnych dotyczących OZE w Polsce oraz Unii Europejskiej, a także charakterystykę wszystkich źródeł energii odnawialnej. Według definicji zawartej w ustawie Prawo Energetyczne, odnawialne źródło energii (OZE) jest to "źródło wykorzystujące w procesie przetwarzania energię wiatru, promieniowania słonecznego, geotermalną, fal, prądów i pływów morskich, spadku rzek oraz energię pozyskiwaną z biomasy, biogazu wysypiskowego, a także biogazu powstałego w procesach odprowadzania lub oczyszczania ścieków albo rozkładu składowanych szczątek roślinnych i zwierzęcych" [1]. Energia odnawialna stała się alternatywą dla pierwotnych nośników energii - paliw kopalnych, których eksploatacja jest główną przyczyną niepokojących zmian klimatu, a światowe ich zasoby prędzej czy później zostaną całkowicie wyczerpane [2]. Wzrost udziału OZE w bilansie energetycznym, cieplnym, a także paliwowym przyczynia się do oszczędzania zasobów surowców naturalnych oraz poprawy stanu środowiska poprzez redukcję zanieczyszczeń wprowadzanych do wód i atmosfery, zwłaszcza gazów cieplarnianych. Wymiernym efektem stosowania tego rodzaju energii są korzyści płynące dla poszczególnych gmin i powiatów. Mogą one przyczynić się do: zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego i poprawy zaopatrzenia w energię terenów o słabo rozwiniętej infrastrukturze energetycznej, ograniczenia emisji dwutlenku węgla, a także stworzenia nowych miejsc pracy i promowania [...]

Stan rozwoju sektora OZE w Polsce


  W artykule dokonano przeglądu doniesień literaturowych na temat rozwoju sektora OZE w Polsce. Przedstawiono historię rozwoju podstawowych aktów prawnych dotyczących OZE w Polsce oraz Unii Europejskiej, a także charakterystykę wszystkich źródeł energii odnawialnej. Charakterystyka odnawialnych źródeł energii (cd. z nru 11-12/2010) D) Energia wiatru. Energia wiatru jest to energia kinetyczna wykorzystywana do produkcji energii elektrycznej w turbinach wiatrowych. Żeby móc wykorzystywać ją do produkcji prądu, niezbędne są odpowiednie warunki, takie jak stałe występowanie wiatru o określonej prędkości. Elektrownie wiatrowe pracują zazwyczaj przy wietrze wiejącym z prędkością od 4 do 25 m/s, przy czym prędkość od 15 do 20 m/s uznawana jest za optymalną. Zależy ona od różnicy ciśnień między obszarami wyżu i niżu, odległości między nimi oraz ukształtowania terenu. Wiatr jest zjawiskiem zmiennym, dlatego określenie wielkości energii możliwej do uzyskania w danej chwili na danym terenie jest trudne. Można jednak oszacować łączną produkcję energii dla konkretnej turbiny [15]. Drugą wielkością, która charakteryzuje możliwość wykorzystania wiatru do celów energetycznych jest powtarzalność, czyli suma godzin, podczas których wieje wiatr z określoną prędkością (powyżej 4 m/s). W Polsce zasoby energii są silnie związane z lokalnymi warunkami klimatycznymi i terenowymi. Średnia roczna prędkość wiatrów waha się od 2,8 do 3,5 m/s. Obszary o dobrych warunkach wiatrowych istnieją na 2/3 powierzchni naszego kraju, gdzie prędkość wiatru występującego na wysokości 25 i więcej metrów przekracza 4 m/s [15]. Najlepsze warunki wiatrowe w Polsce panują na północnych krańcach kraju - wyspa Uznam, wybrzeże Bałtyku od Świnoujścia po Gdańsk, Pobrzeże Kaszubskie i Suwalszczyzna, gdzie średnia roczna prędkość wiatru na wysokości ponad 50 m waha się od 5,5 do 7,5 m/s. Stan wykorzystania tego rodzaju OZE w 2008 r. wynosił 3,01 PJ, co stanowi 0,67% realnego potencjału[...]

Zmiany w przepisach determinujące zastosowanie dodatku etanolu do paliw


  Etanol w postaci odwodnionej lub jako eter etylo-tert-butylowy (EETB) może być stosowany jako paliwo silnikowe lub dodatek do benzyny. Alkohol etylowy zaczęto dodawać do paliw w celu zmniejszenia emisji szkodliwego ołowiu. Jako wysokooktanowy komponent tlenowy w swoim składzie zawiera ok. 35% tlenu, toteż jako dodatek do benzyny powoduje obniżenie emisji CO2 w spalinach o 15-30%, a także zwiększa liczbę oktanową, ułatwia uzyskanie mocy i pełnego spalania - czego efektem jest mniejsze dymienie oraz obniżenie ilości SO2 o ok. 30% [1-4]. W Polsce głównymi producentami alkoholu etylowego (destylatu rolniczego - nazewnictwo obowiązujące do maja 2010 r.) wykorzystywanego w produkcji biopaliw są gorzelnie rolnicze, które istnieją już od ponad 160 lat. W okresie międzywojennym na terenie naszego kraju było ich ok. 1400, wzrosło wówczas zapotrzebowanie głównie na odwodniony spirytus surowy, który używany był do wytwarzania mieszanek paliwowych (pierwszy zakład odwadniający w Polsce powstał w Kutnie w 1928 r.). Od 1929 r. produkowano mieszanki paliwowe zawierające 30% etanolu i 70% benzyny. Powodzeniem cieszyła się też inna mieszanka benzylowo-etanolowo-benzynowa (2% + 28% + 70%) produkowana przez firmę "Drago". Ilość spirytusu wykorzystana do mieszanek paliwowych w latach 1928-1939 została przedstawiona na rysunku 1 [5]. Poza ilościami zaprezentowanymi na rysunku 1 każdego roku władze skarbowe zwalniały od wykupu przez monopol ok. 1 mln spirytusu surowego i zezwalały na wykorzystanie go, po skażeniu, do ciągników rolniczych w gospodarstwach macierzystych gorzelni. Po 1945 r. w Polsce było ok. 2000 gorzelni. Część z nich nie podjęła produkcji ze względu na zły stan techniczny, a część została zamknięta po kilku latach funkcjonowania. Ostatecznie liczba zakładów zdolnych do produkcji spirytusu ustabilizowała się na ok. 1000. W latach 1925-1936 ilość produkowanego spirytusu w gorzelniach rolniczych wynosiła średnio 60 mln l/rok [5]. Z prac[...]

Właściwości i budowa poliestroli wytworzonych z kwasu cytrynowego i butanodiolu oraz zsyntezowanych z ich udziałem sztywnych pianek PUR-PIR


  Zsyntezowano nowe poliole poliestrowe z kwasu 2-hydroksy-1,2,3-propanotrikarboksylowego oraz glikolu 1,4-butylenowego (E1) i 1,3-butylenowego (E2). Oceniono właściwości polioli pod kątem przydatności do sztywnych pianek poliuretanowo-poliizocyjanurowych (PUR-PIR). Zbadano m.in. liczbę kwasową, gęstość, pH, rozpuszczalność. Otrzymane produkty E1 i E2 charakteryzowały się podobnymi liczbami hydroksylowymi (422,8 mg KOH/g i 408,0 mg KOH/g) ale znacznie różniły się lepkościami (9823,3 mPa·s i 34580,2 mPa·s). Pomimo wysokiej lepkości produktu E2 obydwa poliole dodano do pianek w ilości od 0,1-0,5 równoważnika na korzyść Rokopolu RF-551. Wyniki badań sztywnych pianek wykazały, że ilość poliolu w piance znacznie wpływa na wytrzymałość na ściskanie pianek. Zarówno rodzaj nowego poliolu, jak i jego ilość wpływa na gęstość pozorną pianek, kruchość, chłonność wody oraz zawartość komórek zamkniętych. C(OH)(CH2COOH)2COOH was esterified with HO(CH2)4OH and CH2OHCH2CH2(OH)Me glycols to resp. polyols usedfor manufg. resp. rigid polyurethane-polyisocyanurate foams. The polyols showed similar hydroxyl nos. but significantly different viscosities. They could be efficiently used for making the foams with closed cells. Wyzwania, przed którymi obecnie stoją przetwórcy układów poliuretanowych to rozwiązanie problemu zagospodarowania odpadów1), wprowadzenie surowców ze źródeł odnawialnych2, 3) oraz eliminacja substancji niebezpiecznych, przy jednoczesnym zachowaniu właściwości pianek PUR-PIR spełniających wysokie wymagania odbiorców. Rozwój w dziedzinie poliuretanów odbywać się powinien w zgodzie z ekorozwojem (zrównoważony rozwój) uwzględniającym potrzeby środowiska naturalnego. Ciągły rozwój w dziedzinie poliuretanów wiąże się z rozwojem w takich dziedzinach, jak m.in. budownictwo, przemysł samochodowy i opakowaniowy. Powstające produkty nie mogą stanowić zagrożenia dla środowiska naturalnego4). Coraz częściej wykorzystuje się odpad[...]

Dobór układu katalitycznego do procesu wytwarzania sztywnych pianek poliuretanowo-poliizocyjanurowych


  Zaprezentowano wyniki badań doboru optymalnego układu katalitycznego do wytwarzania sztywnych pianek poliuretanowo-poliizocyjanurowych (PUR-PIR). Zbadano również ich wpływ na właściwości tych pianek. Zastosowano katalizatory aminowe lub metaloorganiczne, oraz ich mieszaniny. Stwierdzono, że układ katalityczny wywiera znaczący wpływ zarówno na proces spieniania (temperaturę spieniania), jak i na właściwości produktu końcowego (gęstość pozorną, wytrzymałość na ściskanie, chłonność wody) oraz jego strukturę. Wyniki badań wskazały, że najbardziej optymalnym układem katalitycznym do produkcji sztywnych pianek PUR-PIR jest katalizator 1,3,5-trietanoloheksahydro- s-triazyna. Propoxylated sorbitol was converted to a polyurethanepolyisocyanurate foam in reaction with diphenylmethane diisocyanurate in presence of triethylenediamine, 1,3,5-triethanolhexahydro- s-triazin or AcOK catalysts, a silicone foam stabilizer and distd. H2O at 155°C for 12 min. The foams were studied for compressive strength absorption of H2O and structure. The best foam quality was achieved when 1,3,5-triethanolhexahydro-s-triazin were used. Tworzywa poliuretanowe należą do tych materiałów, które w istotny sposób zmieniły jakość ludzkiego życia. W krótkim czasie pojawiły się we wszystkich dziedzinach działalności człowieka, często zastępując materiały naturalne, przewyższając je wieloma właściwościami użytkowymi1). Współcześnie technologia wytwarzania poliuretanów zmierza w kierunku doskonalenia metod ich wytwa- Uniwersytet Kazimierza Wielkiego, Bydgoszcz Joanna Paciorek-Sadowska*, Bogusław Czupryński, Joanna Liszkowska Dobór układu katalitycznego do procesu wytwarzania sztywnych pianek poliuretanowo-poliizocyjanurowych Selection of catalytic system for production of rigid polyurethane-polyisocyanurate foams Prof. dr hab. inż. Bogusław CZUPRYŃSKI - notkę biograficzną i fotografię Autora wydrukowaliśmy w nr 10/2012, str. 2049. Dr inż. Joanna LISZKOWSKA - n[...]

Effect of 1,3-butylene citrate on the properties of the rigid polyurethane-polycyanurate foams. Wpływ estru 1,3-butanodiolu i kwasu cytrynowego na właściwości sztywnych pianek PUR-PIR


  Citric acid was esterified with 1,3-butanediol optionally in presence of (MeCH2CH2O)4Ti to 2-(2'-hydroxybutoxy)- 1,2,3-(2'-hydroxybutoxykarboxy) propane polyol used as raw material for manufg. polyurethane-polyisocyanurate foams replacing a com. polyol in the reaction with 4,4'- (NCO)Ph2CH2 under foaming. The resulted foams showed lower H2O absorption capacity, closed cell contents and heat-convection coeffs. but longer operating times and higher fire retardance in many cases when compared with foams made of conventional raw material. Dokonano syntezy nowych polioli z kwasu 2-hydroksy- 1,2,3-propanotrikarboksylowego oraz 1,3-butanodiolu (1,3-BD). Syntezę prowadzono albo nie używając katalizatora (poliol E11), albo stosując tytanian izobutylu jako katalizator, w ilości 0,05% w stosunku do pozostałych substratów. Oceniono właściwości polioli pod względem ich przydatności do wytwarzania sztywnych pianek poliuretanowo-poliizocyjanurowych (PUR-PIR). Oznaczono ich liczbę kwasową, gęstość, pH i rozpuszczalność oraz wykonano widma FTIR. Otrzymane poliestrole po zbadaniu właściwości zastosowano do syntezy sztywnych pianek PUR-PIR. Otrzymano 2 serie produktów składające się z 5 pianek każda. Zbadano wpływ otrzymanych polioli na właściwości fizykochemiczne pianek. Zwiększenie ich ilości powodowało zwiększenie wytrzymałości pianek na ściskanie. Otrzymane pianki charakteryzowały się małą kruchością. Dzięki dobrym właściwościom poliuretany (PUR) znajdują zastosowanie jako biomateriały1) oraz jako ośrodki izolacji termicznej, np. w urządzeniach sanitarnych2). Wykorzystuje się je także w budownictwie, jednak światowe zużycie PUR wynosi tu jedynie 5%, [...]

Use of a new polyol for production of rigid polyurethane-polyisocyanurate foams. Otrzymywanie sztywnych pianek poliuretanowo-poliizocyjanurowych z udziałem nowego poliolu


  Diethylene and ethylene glycols were esterified with citric acid in presence of Ti(O-isoPr)4 at 138-153°C to a polyol used for prodn. of rigid polyurethane-poliisocyanurate foams. Despite its high viscosity, the polyol proved itself to be as good raw material for the foam as the com. polyoxypropylenehexol. Zsyntezowano nowy poliol poliestrowy z kwasu cytrynowego i mieszaniny glikoli dietylenowego (DEG) oraz etylenowego (EG). Oceniono właściwości tego poliolu pod kątem przydatności do wytwarzania sztywnych pianek poliuretanowo- poliizocyjanurowych (PUR-PIR). Zbadano jego liczbę kwasową, gęstość, pH i rozpuszczalność. Pomimo wysokiej lepkości tego produktu dodano go do pianek zastępując nim Rokopol RF-551. Ilość poliolu w piankach znacznie wpływała na jej wytrzymałość na ściskanie, nie wpływała natomiast na ich gęstość pozorną, retencję i przewodnictwo cieplne. Pianki charakteryzowały się niewielką kruchością. Kwas cytrynowy 2-hydroksy-1,2,3-propanotrikarboksylowy stosowany jest m.in. jako dodatek do detergentów, farmaceutyków i kosmetyków oraz w szczególności w przemyśle spożywczym1). Tisserat i współpr.2) otrzymali z niego pianki z udziałem glicerolu.Techniczny kwas cytrynowy, dzięki obecności w nim grup hydroksylowych można zastosować do syntezy polioli poliestrowych. Poliole te z kolei można wykorzystać do otrzymywania poliuretanów (PU), gdzie stosuje się poliole poliestrowe, np. na bazie PET (poli(tereftalan etylenu)) lub DMT (tereftalan dimetylu) oraz poliole polieterowe, np. inicjowane aminą aromatyczną DADPM (4,4’-metylenodianilina). Można wykorzystać też mieszaniny polioli o liczbie hydroksylowej 300-1000 mg KOH/g3, 4). Syntezuje się też poliole z glicerolu, który jest tanim produktem odpadowym5) oraz otrzymuje w wyniku recyklingu surowcowego6-12). Ogólnie na świecie zużycie PU jako materiałów izolacyjnych [...]

Wykorzystanie nietypowych surowców i odpadów spożywczych w gorzelnictwie rolniczym (cz. I)

Czytaj za darmo! »

W pracy przedstawiono wyniki badań mających na celu sprawdzenie możliwości wykorzystania do produkcji spirytusu surowego nietypowych surowców oraz odpadów spożywczych. Do badań wykorzystano ziarno sorgo i amarantusa oraz bulwy topinamburu (Albik, Rubik) i odpadowe orzechy włoskie. Badania prowadzono w skali laboratoryjnej. Fermentacje przy użyciu drożdży As-4 przebiegały bez zakłóceń. Mała zawartość substancji redukujących w wywarach, tj. od 0,1 do 0,4%, świadczy o dobrym wykorzystaniu cukrów w czasie fermentacji. Małą zawartością zanieczyszczeń chemicznych charakteryzowały się spirytusy surowe (poniżej lub niewiele przekraczające PN dla spirytusu zbożowego) otrzymane z ziarna sorgo, amarantusa oraz bulw topinamburu. Ze względu na dużą zawartość zanieczyszczeń (przekraczającą kilkakrotnie PN) spirytusy otrzymane z odpadowych orzechów włoskich nie nadają się do celów spożywczych. Z przeprowadzonych badań wynika, że atrakcyjnymi surowcami alternatywnymi, które mogą być wykorzystane do produkcji spirytusów surowych w gorzelniach rolniczych jest sorgo, amarantus i topinambur. Zagospodarowanie odpadów w postaci przeterminowanych orzechów włoskich należy rozpatrywać wyłącznie jako dodatek do przerobu innych surowców skrobiowych. W gorzelnictwie rolniczym poszukuje się surowców tanich, zawierających węglowodany podlegające fermentacji bezpośrednio lub po uprzedniej hydrolizie do cukrów prostych. Ze względu na niestabilność cen rynkowych głównych surowców gorzelniczych, takich jak: żyto, pszenżyto, kukurydza, ziemniaki itp., gorzelnicy poszukują surowców alternatywnych, które okresowo zapewnią ciągłość produkcji, przy jednoczesnej jej opłacalności. Dlatego w gorzelniach rolniczych w takiej sytuacji do produkcji spirytusu wykorzystywane są surowce odpadowe, przeterminowane. W praktyce do produkcji spirytusu można użyć każdy surowiec, w skład którego wchodzą monosacharydy i disacharydy w ilości gwarantującej opłacalność ekonomiczną procesu. S[...]

 Strona 1  Następna strona »