Wyniki 1-10 spośród 21 dla zapytania: authorDesc:"Andrzej Marczuk"

Wydział Inżynierii Produkcji Uniwersytetu Przyrodniczego w Lublinie 45 lat istnienia DOI:


  Historia Wydziału Wydział Inżynierii Produkcji Uniwersytetu Przyrodniczego w Lublinie rozpoczął funkcjonowanie 1 września 1970 r. jako Wydział Techniki Rolniczej Wyższej Szkoły Rolniczej w Lublinie. Jego historia związana była z Wydziałem Rolnym Uniwersytetu Marii Curie- -Skłodowskiej, w ramach którego 5 listopada 1946 r. utworzono Zakład Maszynoznawstwa Rolniczego. W 1950 r. Zakład awansował do rangi Katedry Maszynoznawstwa Rolniczego. Z chwilą utworzenia w 1955 r. Wyższej Szkoły Rolniczej w Lublinie, Katedra stała się jednostką Wydziału Rolniczego. Stosownie do rosnących zadań naukowo-dydaktycznych, zmieniono jej nazwę w 1960 r. na Katedra Mechanizacji Rolnictwa. Dwa lata później, w 1962 r., Katedra otrzymała uprawnienia do prowadzenia studiów doktoranckich i zatrudniała 17 osób. W 1964 r. zatrudnienie Katedry Mechanizacji Rolnictwa wzrosło do 34 pracowników, a w jej ramach funkcjonowały już 3 zakłady. W 1961 r. powołana została specjalizacja nauczania mechanizacji rolnictwa, która w 1968 r. przekształciła się w Oddział Mechanizacji Rolnictwa. Katedra Mechanizacji Rolnictwa uzyskała status instytutu na prawach wydziału, który otrzymał nazwę Instytut Techniki Rolniczej. Szczególnym momentem w historii jest 1970 r., w którym powstał Wydział Techniki Rolniczej. Do nowo powstałego Wydziału włączono kilka jednostek, a dotychczasową nazwę Instytutu Techniki Rolniczej zmieniono na Instytut Mechanizacji Rolnictwa. Rok później, w 1971 r., Wydział uzyskał prawo przeprowadzania przewodów habilitacyjnych. Od tego momentu Wydział miał pełne prawa akademickie i kształcił specjalistów mechanizacji rolnictwa. W 1975 r. powstała druga specjalność, jaką była eksploatacja maszyn i urządzeń przemysłu rolno-spożywczego oraz nowe jednostki wydzielane sukcesywnie z Instytutu Mechanizacji Rolnictwa. W 1989 r. powołano Oddział Techniki Rolno- Spożywczej. Zmiany zachodzące na rynku pracy spowodowały konieczność przebudowy oferty kształ[...]

Studies on operational wear of glycol-based brake fluid Badania eksploatacyjnego zużycia płynu hamulcowego wytworzonego na bazie glikolu DOI:10.15199/62.2015.10.30


  Three glycols-contg. com. brake fluids were studied for b.p. and H2O content as a function of the vehicle mileage. A significant deterioration in the quality of brake fluids was obsd. during the 3 yr. long study. The detn. of b.p. was more efficient than the deten. of H2O content. Przedstawiono wyniki badań dotyczących jakości płynu hamulcowego w funkcji temperatury i zawartości wody, przeprowadzonych na wybranej grupie samochodów osobowych w trakcie ich eksploatacji. Badane pojazdy charakteryzowały się różną datą produkcji i miały różne wartości przebiegu kilometrowego. Przedstawiono metodykę analizy statystycznej jakości płynu hamulcowego na bazie glikolu dla wybranych samochodów osobowych pozostających w eksploatacji. W celu poprawy bezpieczeństwa transportu i ochrony środowiska naturalnego systematycznie zwiększa się skuteczność i niezawodność systemów bezpieczeństwa pojazdów samochodowych oraz stosuje się coraz doskonalsze materiały eksploatacyjne. W przemyśle i w motoryzacji (smarowanie) największe znaczenie mają syntetyczne węglowodory, w tym szczególnie polialfaolefiny (PAO), estry kwasów karboksylowych (kompleksestry i poliestry) oraz polialkilenoglikole (PAG)1). Na rynku przemysłu chemicznego organiczne estry są cennymi półproduktami2) wykorzystywanymi szeroko w przemyśle motoryzacyjnym. Zagadnienia bezpieczeństwa i eksploatacji pojazdów stanowią stale aktualną problematykę naukowo-badawczą. Droździel i współpr. badali skuteczność systemów bezpieczeństwa w autobusach miejskich3) i niezawodność floty pojazdów podczas eksploatacji4) oraz zaprezentowali analizę napraw pojazdów w funkcji przebiegu kilometrowego, na przykładzie floty pojazdów firmy transportowej5). Skrúcaný i Gnap6) badali wpływ zmiany warunków atmosferycznych na stabilność ruchu pojazdów ciężarowych z ładunkiem i bez obciążenia, również podczas hamowania. W celu poprawy bezpieczeństwa transportu drogowego we wszystkich nowych pojazdach stosuje się złoż[...]

Composition of exhaust gases of spark ignition engines under conditions of periodic inspection of vehicles in Slovakia Skład spalin z silników o zapłonie iskrowym w warunkach okresowych badań pojazdów na Słowacji DOI:10.15199/62.2017.3.36


  The exhaust gas emission control data in a vehicle control station in 2007-2014 in Slovakia was presented. The emission depended of vehicle prodn. year and its equipment. Przedstawiono wyniki badań dotyczących kontroli składu spalin z pojazdów z silnikami o zapłonie iskrowym w ramach okresowych badań technicznych pojazdów. Zweryfikowano uzyskiwane podczas kontroli wyniki zawartości CO i HC z limitami zawartymi w obowiązujących normach Euro dla tej kategorii pojazdów wyposażonych w różne typy układów wydechowych. Ludzkość wykorzystuje silnikowe pojazdy samochodowe już od ponad 100 lat. Silnik spalinowy przekształca energię chemiczną zawartą w paliwie na energię mechaniczną przez spalanie paliwa. W wyniku spalania tworzy się ponad 100 różnych produktów spalania, m.in. takich jak aldehydy (RCHO) i ditlenek siarki oraz regulowane normami wartości emisji CO, węglowodory (HC), NOx, a także cząstki stałe PM (particulate matter)1). Spaliny są odprowadzane do środowiska, w którym ich stężenie, w związku z dynamicznym rozwojem motoryzacji, znacznie wzrosło w okresie ostatnich dwóch dekad. W tabeli 1 zestawiono dopuszczalne wartości emisji spalin w poszczególnych normach europejskich dla pojazdów zasilanych silnikiem o zapłonie iskrowym. Spaliny emitowane z pojazdów samochodowych są dominującym źródłem zanieczyszczenia powietrza na obszarach miejskich i mają negatywny wpływ na zdrowie ludzi oraz jakość powietrza i środowiska2- 8). Według klasyfikacji źródeł zanieczyszczeń powietrza w obszarach miejskich emisja z pojazdów samochodowych stanowi więcej niż 80% zanieczyszczeń powietrza w dużych miastach9). W ogólnym Table 1. Exhaust gases emission limits for vehicles with spark ignition engines Tabela 1. Dopuszczalne wartości emisji spalin dla pojazdów z silnikiem o zapłonie iskrowym Nazwa normy Data obowiązywania normy, od Emisja składników spalin, g/km CO HC NOx HC+NOx PM Euro 1 1.07.1992 r. 2,72 - - 0,97 - Euro 2 1.10.1996 r. 2,2[...]

Analiza właściwości chemicznych i energetycznych wierzby wiciowej do przemysłowego spalania DOI:10.15199/62.2018.1.4


  Zapotrzebowanie na energię nieustannie rośnie wraz z rozwojem cywilizacji. Stale rosnące ceny konwencjonalnych surowców energetycznych (węgla kamiennego, ropy naftowej, gazu ziemnego) skłaniają do poszukiwania alternatywnych źródeł energii. Doskonałym zamiennikiem typowych nośników energii są obecnie odnawialne źródła energii (OZE), tj. energia z biomasy, energia słoneczna, wiatrowa, wodna i geotermalna. Ze względu na potrzebę intensyfikacji wytwarzania energii z OZE, a także konieczność upowszechnienia metod ograniczania emisji gazów cieplarnianych do atmosfery, coraz większe znaczenie odgrywa produkcja i wykorzystanie biogazu w rolnictwie1). Uregulowania prawne obowiązujące w Polsce wymuszają na elektrowniach i elektrociepłowniach pozyskiwanie energii elektrycznej z OZE w rosnącym udziale od 7,5% w 2010 r. do 15% w 2020 r.2). Wdrożenie rozwiązań z branży OZE może poprawić stan środowiska oraz ograniczyć zużycie paliw kopalnych. Jednym z przykładów pozyskiwania energii w sposób nie zagrażający środowisku jest wykorzystanie biomasy jako podstawowego źródła energii odnawialnej. Niektóre gatunki roślin mogą być wykorzystywane w termochemicznych procesach konwersji energii (spalanie, współspalanie, piroliza, zgazowanie) lub w instalacjach, w których prowadzone są procesy biochemiczne (gorzelnie, w których produkowany jest bioetanol, lub biogazownie, gdzie powstaje biometan)3). Ich spalanie może zastąpić paliwa kopalne w kilku zastosowaniach4). Uprawami przeznaczonymi do produkcji ciepła są głównie szybko rosnące rośliny liściaste, takie jak wierzby (Salix spp.) i topole (Populus spp.) oraz miskant (Miscantus spp.)5, 6). W zakresie energetycznym biomasa pojmowana jest jako substancja organiczna nadająca się do spalenia w celu uzyskania energii elektrycznej, ciepła lub paliw transportowych do wykorzystania w procesach zaspokojenia potrzeb człowieka7). Biomasa roślinna (fitomasa) powstaje w procesie fotosyntezy, który konwertuje e[...]

O zależności widm w podczerwieni zużytych olejów silnikowych od ich lepkości kinematycznej DOI:10.15199/62.2018.1.5


  Rosnąca mobilność ludzi jest jednym ze wskaźników zamożności społeczeństwa i ekonomicznego sukcesu człowieka1). Ludzkość wykorzystuje silnikowe pojazdy samochodowe już od ponad 100 lat2). Ze względu na trwałość silników spalinowych bardzo istotne znaczenie ma prawidłowa obsługa techniczna i właściwie dobrane środki eksploatacyjne, w tym oleje i smary. Zadaniem oleju silnikowego jest zmniejszenie tarcia współpracujących elementów, smarowanie zespołów silnika w szerokim zakresie temperatur, chłodzenie silnika, zapobieganie korozji wewnętrznych części silnika, tłumienie drgań oraz ograniczanie zużycia części ruchomych silnika. W literaturze można znaleźć wiele prac3-10), których autorzy wskazują na duże znaczenie jakości oleju silnikowego w różnych stanach eksploatacji silników spalinowych i urządzeń mechatronicznych. W trakcie użytkowania środków transportu może dochodzić do bardzo dużych zmian lepkości oleju silnikowego8). Przyczyną wzrostu lepkości oleju podczas eksploatacji jest jego degradacja termiczna i oksydacyjna11), a w przypadku silników o zapłonie samoczynnym jeszcze dodatkowo przedostawanie się sadzy do oleju. W normalnych warunkach eksploatacji olej silnikowy w misce olejowej silnika pozostaje stabilny oksydacyjnie. W przestrzeni tłokowej silnika olej poddany jest jednocześnie wysokiemu obciążeniu termicznemu i utleniającemu w obecności obcych substancji, które mogą katalitycznie wpłynąć na jego utlenianie. Na ściankach cylindra, tłoka i pierścieni tłokowych osiadają lepkie muły i lakiery osadowe oraz resztki pochodzące z procesów spalania. Stabilność oksydacyjna węglowodorów wzrasta w szeregu: nienasycone < aromatyczne < cykliczne nasycone (nafteny) < izoalkany12). 50 97/1(2018) Mgr inż. Jacek CABAN - notkę biograficzną i fotografię Autora drukujemy w bieżącym numerze na str. 45. Prof. dr hab. Andrzej MARCZUK - notkę biograficzną i fotografię Autora drukujemy w bieżącym numerze na str. 45. Zatem gorsza stabilność [...]

Chemical consequences of inappropriate segregation of electrowaste Chemiczne następstwa niewłaściwej segregacji elektroodpadów DOI:10.15199/62.2015.8.10


  Share and type of electrowaste in Lublin (Poland) municipal wastes were detd. Incomplete electric and electronic devices were predominant in the waste mass. Przeanalizowano chemiczne i toksykologiczne konsekwencje niewłaściwej segregacji typowych elektroodpadów. Przedstawiono wyniki badania udziału różnego rodzaju elektroodpadów w odpadach komunalnych odbieranych z wybranych obszarów miasta Lublin. Działalność człowieka wiąże się w nieodłączny sposób z powstawaniem odpadów. Każdego dnia do pojemników trafiają resztki produktów spożywczych, opakowania jednorazowe, elementy garderoby, zużyty sprzęt lub produkty uboczne procesów wytwórczych. Tylko w 2013 r. w Polsce zebrano prawie 9,5 mln t odpadów komunalnych, co oznacza, że na jednego mieszkańca przypadło średnio 246 kg1). Skład odpadów ulega ciągłym zmianom, w odbieranych frakcjach pojawiają się elementy, które nie były obecne w przeszłości (np. elementy drukarek 3D), zmienia się także udział poszczególnych frakcji. Dynamiczny rozwój technologiczny sprawia, że do odpadów komunalnych trafia coraz więcej zużytych urządzeń elektrycznych i elektronicznych. W 2013 r. w Polsce zidentyfikowano ponad 27 tys. t tego rodzaju odpadów1). Dążenie do osiągnięcia przez producentów sprzętu elektronicznego przewagi konkurencyjnej przybrało postać szybkiego wprowadzania na rynek coraz to nowszych, cechujących się większymi możliwościami produktów. Konsekwencją takiego działania jest skrócenie czasu eksploatacji tego sprzętu w stosunku do jego rzeczywistej żywotności. Sytuacja ta intensyfikuje wzrost ilości wyrzucanego w ciągu roku sprzętu elektronicznego i elektrycznego2-4). Elektrośmieci zarówno pod względem chemicznym, jak i fizycznym różnią się od innych form miejskich i przemysłowych odpadów. Stanowią one zarówno szansę (zawierają cenne materiały, które z powodzeniem mogą być poddawane różnym formom odzysku i recyklingu), jak również zagrożenie (stosunkowo wysoka zawartość szkodliwych sub[...]

The impact of industrial soil pollution on cadmium and lead accumulation in crops Wpływ skażenia przemysłowego gleby na kumulację kadmu i ołowiu w roślinach DOI:10.15199/62.2015.9.26


  Cd and Pb content in soil from Upper Silesia (Poland) and in maize crop were detd. and correlated with soil pH and granulometric compn. as well as with contents of assimilating P, K, Mg, Cu, Zn and mineral N in the soil. Both Cd and Pb contents in maize decreased with increasing pH, fine soil fraction, as well as P, Mg and Zn contents and with decreasing mineral N contents in the soil. Zawartość metali ciężkich w glebie zależy od jej składu chemicznego a także od ilości zanieczyszczeń emitowanych do atmosfery przez przemysł i transport. Ich zachowanie się w glebach oraz fitoprzyswajalność są uwarunkowane wieloma czynnikami, na które składają się procesy geochemiczne, chemiczne, fizyczne i biologiczne, a także właściwościami tej gleby. Badania przeprowadzono w rejonie przemysłowego skażenia środowiska rolniczego o zawartościach Cd i Pb w glebach wyższych niż średnie krajowe. Ich celem było wykazanie zależności pomiędzy wybranymi właściwościami gleby, określanymi w rutynowych badaniach agrochemicznych, a stopniem kumulacji kadmu i ołowiu w kukurydzy. Wyniki badań potwierdzają ten związek, z wyjątkiem przyswajalnego cynku w przypadku Pb i potasu w przypadku Cd. Mogą więc być wykorzystane do przewidywania ilościowych zmian oznaczanych metali w rejonach oddziaływania przemysłu na rolniczą przestrzeń produkcyjną. Jednym z istotnych źródeł skażeń biosfery są zakłady przemysłowe emitujące zarówno substancje gazowe (np. tlenki węgla, siarki i azotu), jak i stałe, w tym pyłowe, zawierające toksyczne substancje chemiczne. Groźnym skutkiem rozwoju cywilizacji i przemysłu jest rozprzestrzenianie się metali ciężkich. Produkcja rolnicza w rejonie oddziaływania przemysłowego wymaga nieustannego monitorowania obecności pierwiastków toksycznych, takich jak ołów i kadm, które są emitowane przez kopalnie, huty, przemysł energetyczny i chemiczny lub składowiska odpadów. Pierwiastki te nie ulegają biodegradacji, a raz wprowadzone do środowis[...]

Chemical determinants of the use of recycled vehicle components Chemiczne uwarunkowania zagospodarowania elementów pojazdów poddanych recyklingowi DOI:10.15199/62.2015.10.46


  The structure of waste (quantity and type of materials) resulting from dismantling of 170 vehicles in a specialized facility, withdrawn from the use, was defined. The recycling allowed to recover materials, products and energy in 79.7%, 17.5% and 2.63%, resp. Motoryzacja wywiera duży wpływ na środowisko przyrodnicze. Oddziaływania dotyczą zarówno budowy infrastruktury, jak również wszystkich etapów związanych z powstawaniem, eksploatacją oraz unieszkodliwieniem zużytych pojazdów samochodowych. Problemy natury ekologicznej związane z zagospodarowaniem samochodów wycofanych z eksploatacji stanowią niezwykle istotne zagadnienie. Praca zawiera wyniki analiz dotyczących cyklu życia obiektów technicznych pochodzących z przykładowego przedsiębiorstwa. Poddano analizie oddziaływanie elementów pojazdów na środowisko. Przedstawiono metody chemicznych procesów recyklingu surowcowego. Duże zainteresowanie konsumentów najnowszymi zdobyczami techniki, a także wykorzystanie zaawansowanych, coraz to nowocześniejszych urządzeń i maszyn przez wytwórcze podmioty rynku sprawia, że tempo rozwoju technologii staje się coraz wyższe. Sytuacja ta jest przyczyną wzmożonego wzrostu zapotrzebowania na energię, która na przełomie ostatnich lat (w skali świata) w blisko 80% pochodzi ze źródeł konwencjonalnych1). Znaczna szkodliwość działań związanych z wydobyciem surowców energetycznych oraz z procesami ukierunkowanymi na pozyskiwanie energii ze źródeł nieodnawialnych sprawia, że sytuacja ta stanowi niezwykle istotny problem we współczesnej gospodarce światowej. Znaczący wpływ na środowisko przyrodnicze wywierają obiekty techniczne, w tym środki transportu. Negatywne oddziaływanie doty- Pracę dofinansowano ze środków Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Lublinie 1868 94/10(2015) Dr Monika BOJANOWSKA - notkę biograficzną i fotografię Autorki drukujemy w bieżącym numerze na str. 1783. Prof. dr hab. Izabella JACKOWSKA - notkę[...]

Applicability of food industry organic waste for methane fermentation Przydatność odpadów organicznych z przemysłu spożywczego w procesie fermentacji metanowej DOI:10.15199/62.2017.3.38


  Wastes from broccoli and carrot processing and solid fractions of their fermentation were studied for elementary compn. The contents of N in the solids from MeH fermentations were higher than in the natural fertilizers. The contents of other elements (including the heavy metals) did not exceed their contents in the natural fertilizers. Therefore, the digestates can be used for fertilizing in agriculture. Poddano analizie odpady z brokułów i marchwi oraz poferment pochodzący z fermentacji metanowej tych odpadów. W próbkach oznaczono zawartość makroelementów (Ca, P, Na, K, S i Mg) oraz pierwiastków śladowych (Cu, Zn, Fe i Mn, Cr, Ni, Pb i Cd, Sr i B). W pofermentach stwierdzono bardzo duże zawartości azotu. Zawartości pierwiastków w surowych odpadach przed procesem fermentacji były znacznie większe niż w pofermentach. Zawartości badanych makroelementów w pofermentach (szczególnie N i S) wskazują na ich dobrą jakość z punktu widzenia przeznaczenia na cele nawozowe. Zawartości mikroelementów w badanych pofermentach są mniejsze niż spotykane w nawozach naturalnych. Zawartości mikroelementów w pofermentach były klikakrotnie większe niż w odpadach surowych. Ich ilości nie przekraczały jednak dopuszczalnych wartości dla nawozów organicznych. Zagospodarowanie odpadów z przemysłu spożywczego stanowi ważny problem. Pomimo że zawierają one znaczne ilości materii organicznej oraz makroelementów, w dalszym ciągu znaczna ich część jest utylizowana w sposób nieracjonalny. Najczęściej wykorzystywaną metodą utylizacji tych odpadów jest składowanie lub odprowadzanie w postaci ciekłej do oczyszczalni ścieków. Konieczność poszukiwania alternatywnych źródeł energii oraz substytutu nawozów naturalnych na obszarach o niskim pogłowiu zwierząt zwraca uwagę na potencjał tych odpadów w zakresie pozyskiwania energii oraz nawożenia. Wykorzystanie tych odpadów do produkcji biogazu, a następnie wykorzystanie uzyskanego pofermentu do nawożenia może sta[...]

Zgazowanie odpadów z przemysłowego przetwórstwa karpia DOI:10.15199/62.2017.11.12


  Odzysk energii z odpadów jest strategicznym elementem gospodarki odpadami współczesnego świata i jest nieodłącznym ele 2276 96/11(2017) biogazu na cele energetyczne, najistotniejszym jego składnikiem jest metan, natomiast pozostałe gazy stanowią balast, pogarszając walory użytkowe produktu finalnego z fermentacji metanowej8-10). Podczas powstawania biogazu z materii organicznej najpierw zachodzi w fermentorze faza hydrolizy. Jest to rozkład białek, tłuszczów oraz węglowodorów przy współudziale zewnątrzkomórkowych enzymów. Białka ulegają hydrolizie do aminokwasów, wielocukry do cukrów prostych, a tłuszcze do alkoholi wielowodorotlenowych i kwasów tłuszczowych. Po fazie hydrolizy następuje faza acidogenna, w której zachodzi rozkład produktów hydrolizy do krótkołańcuchowych kwasów organicznych. Następnym etapem jest faza acetogenna, podczas której odpowiednie gatunki bakterii przetwarzają wyższe kwasy organiczne do kwasu octowego, ditlenku węgla i wodoru. Czwartym etapem zachodzącym w fermentorze jest faza metanogenna. To produkcja metanu przez bakterie metanowe. W tej fazie powstaje metan z octanów lub alkoholi, przy czym ok. 30% metanu powstaje w wyniku redukcji ditlenku węgla wodorem. Celem badań było określenie ilości oraz jakości wydzielanego biogazu podczas fermentacji metanowej podłoży skomponowanych na bazie odpadów przemysłowych powstałych podczas filetowania karpia na cele wędzarnicze. W badaniach do określenia ilości wydzielanego biogazu wykorzystano statyczną fermentację metanową. W zależności od składu ilościowego i jakościowego związków budujących materię organiczną poddawaną fermentacji, efektywność tego procesu jest zróżnicowana. Optymalizacja procesu związana jest ze zwiększaniem ilości węgla poddawanego procesowi metanogenezy10). Aby proces metanogenezy mógł zachodzić sprawnie i efektywnie, materiał poddany fermentacji musi charakteryzować się odpowiednimi właściwościami, wśród których najważniejszy jest stosu[...]

 Strona 1  Następna strona »