Wyniki 1-10 spośród 10 dla zapytania: authorDesc:"Waldemar Dołęga"

Operatorzy systemów dystrybucyjnych a generacja rozproszona w aspekcie bezpieczeństwa elektroenergetycznego


  Bezpieczeństwo elektroenergetyczne kraju jest stanem jego gospodarki, umożliwiającym pokrycie bieżącego i perspektywicznego zapotrzebowania odbiorców na energię elektryczną w sposób technicznie i ekonomicznie uzasadniony, przy zachowaniu wymagań ochrony środowiska. W procesie zapewnienia bezpieczeństwa elektroenergetycznego ważną rolę odgrywają m.in. operatorzy systemów dystrybucyjnych oraz segment energetyki rozproszonej. Operatorzy systemów dystrybucyjnych (w skrócie OSD) są ważnymi podmiotami w zakresie bezpieczeństwa elektroenergetycznego kraju, ze względu na rolę, jaką pełnią w zakresie zadań i obowiązków w obszarze bezpieczeństwa pracy własnej sieci dystrybucyjnej. W świetle prawa krajowego są bowiem odpowiedzialni za ruch sieciowy w systemie dystrybucyjnym, bieżące i dł[...]

The role of distribution system operator in the context of energy security - the case of Poland

Czytaj za darmo! »

W artykule przedstawiono rolę operatora systemu dystrybucyjnego w aspekcie bezpieczeństwa energetycznego. Przeprowadzono analizę w obszarach: prawnym, technicznym i ekonomicznym oraz dokonano oceny możliwości i skuteczności stosowanych w Polsce rozwiązań w procesie zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego. (Rola operatora systemu dystrybucyjnego w kontekście bezpieczeństwa energetycznego na przykładzie Polski). Abstract. This paper examines the role of distribution system operator (DSO) in the context of energy security, using Poland as an example. Analysis of the role of DSO in ensuring energy security in legal, technical and economical domain is shown. Moreover, the evaluation of possibilities and effectiveness of solution applied in Poland for DSO from a point of view assurance of energy security is described Słowa kluczowe: bezpieczeństwo elektroenergetyczne, system elektroenergetyczny, operator systemu dystrybucyjnego. Keywords: energy security, power system, distribution system operator. Introduction A country’s energy security is the condition of its economy, allowing it to meet the consumers’ current and long-term demand for energy in a technically and economically feasible way in compliance with the environmental requirements. The distribution system operator (DSO) plays a important role in ensuring national energy security. DSO handles electricity distribution and is responsible for network traffic in the distribution system, the current and long-term operational security of the system, the operation, maintenance, repairs and necessary expansion of the distribution grid, including its connections with other electric power systems (art. 3.[1]). The level of national energy security depends on many factors, including the state of local energy security. Distribution system operators (DSO) and the distributed renewable energy industry sector play the key role in ensuring energy security [7]. National legal reg[...]

Wykorzystanie odnawialnych źródeł energii w budownictwie


  Racjonalne wykorzystanie energii ze źródeł odnawialnych stanowi ważny element zrównoważonego rozwoju kraju przynoszący wymierne efekty ekologiczno-energetyczne. Dlatego jednym z podstawowych celów polskiej polityki energetycznej jest m.in. osiągnięcie 15% udziału energii ze źródeł odnawialnych w strukturze energii finalnej brutto w 2020 r. [6]. Wymaga to obok intensywnego rozwoju rozproszonych źródeł energii odnawialnych również znacznego zwiększenia udziału energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych w budownictwie. Zagadnienie to jest szczególnie ważne w kontekście celów polityki unijnej w tym obszarze ukierunkowanej na podejmowanie skutecznych i efektywnych działań umożliwiających uzyskanie znacznych oszczędności energii w budynkach. Przyjmuje się, że w przyszłości nowe budynki powinny być głównie zaopatrywane w energię pochodzącą ze źródeł odnawialnych, wytwarzaną w budynku lub w jego pobliżu. Krajowe regulacje prawne Kluczowe krajowe regulacje prawne w obszarze budownictwa obejmują znowelizowaną ustawę - Prawo budowlane z 7 lipca 1994 r. [1] wraz ze szczegółowymi aktami wykonawczymi w formie rozporządzeń, opracowanymi przez Ministra Infrastruktury. W ustawie [1] nie określa się minimalnych poziomów wykorzystania energii ze źródeł odnawialnych i nie nakłada się obowiązku instalowania i użytkowania odnawialnych źródeł energii (w skrócie OZE ) w nowo budowanych lub w modernizowanych budynkach. Nie określa się również jakichkolwiek wskaźników udziału energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych w budownictwie. Krajowe regulacje prawne wprowadzają jedynie: ułatwienia w instalowaniu OZE w budynkach, instrumenty służące promocji wykorzystania OZE w budownictwie oraz wymaganie dokonania analiz wykorzystania OZE na etapie projektowania budynku. Ułatwienia w instalowaniu OZE w budynkach dotyczą małych, wolno stojących instalacji solarnych i fotowoltaicznych, w stosunku do których istnieje możliwość stosowania uproszczonej, specjalne[...]

Wybrane aspekty efektywności energetycznej


  Jednym z celów strategicznych polityki energetycznej państwa jest poprawa efektywności energetycznej gospodarki. Efektywność energetyczna wiąże się z obszarem wykorzystywania i użytkowania energii i jest szczególnie ważna w procesie zapewnienia bezpieczeństwa dostaw energii, bezpieczeństwa ekologicznego, wzrostu konkurencyjności polskich przedsiębiorstw. Postęp w tej dziedzinie ma duże znaczenie dla realizacji wszystkich celów polityki energetycznej i większości celów polityki ekologicznej i klimatycznej [9]. Podstawowym celem w obszarze efektywności, obok celów określonych w dyrektywie [1], jest obecnie uzyskanie zmniejszenia zużycia energii o 20% w porównaniu z prognozami na 2020 r. w wyniku poprawy efektywności energetycznej [8]. Krajowe i unijne regulacje prawne Problematyka efektywności energetycznej znajduje się w centrum zainteresowania Unii Europejskiej (w skrócie UE) [11]. Głównym dokumentem unijnym w tym obszarze jest dyrektywa 2006/32/WE z 5 kwietnia 2006 r. w sprawie efektywności końcowego wykorzystania energii i usług energetycznych [1]. Celem ogólnym dyrektywy jest osiągnięcie krajowego celu indykatywnego w zakresie oszczędności energii w wysokości 9% w dziewiątym roku stosowania dyrektywy [1]. Oznacza to zobowiązanie dla Polski do zaoszczędzenia 9% energii pierwotnej do 2016 r. Ponadto cel ten ma zostać osiągnięty za pomocą usług energetycznych i innych środków poprawy efektywności energetycznej. Pośrednim celem dyrektywy [1] jest również zmniejszenie emisji CO2 dzięki zmniejszeniu zużycia paliw kopalnych w UE. Podstawowym aktem prawnym w obszarze efektywności jest ustawa o efektywności energetycznej [2], która implementuje na grunt krajowy dyrektywę [1]. Ustawa o efektywności energetycznej wprowadza rozwiązania systemowe umożliwiające: zwiększenie efektywności wytwarzania i dostarczania paliw i energii oraz zwiększenie efektywności wykorzystania energii przez odbiorców końcowych [2]. Dotyczy to: energii elekt[...]

Energetyka prosumencka DOI:10.15199/74.2015.5.9

Czytaj za darmo! »

Racjonalne wykorzystanie energii ze źródeł odnawialnych stanowi ważny element zrównoważonego rozwoju kraju, przynoszący wymierne efekty ekologiczno-energetyczne [11]. Istotne jest powszechne wykorzystanie odnawialnych źródeł energii w budynkach jedno- i wielorodzinnych w obszarach dotyczących: zasilania energią elektryczną, ogrzewania pomieszczeń i przygotowania ciepłej wody użytkowej. Stosowanie takich rozwiązań przyczynia się m.in. do: zmniejszenia zapotrzebowania na energię, obniżenia kosztów eksploatacji budynku, poprawy jakości życia w aspekcie ochrony środowiska. Natomiast przy masowym ich stosowaniu uzyskuje się poprawę lokalnego bilansu energetycznego, oszczędność paliw energetycznych, ograniczenie emisji: CO2, SO2, NOx i innych zanieczyszczeń powietrza oraz zmniejszenie kosztów pozyskania ciepła i energii elektrycznej. Kluczowe znaczenie w tym obszarze ma rozwój mikroinstalacji prosumenckich [8, 9]. Rola prosumentów na lokalnych rynkach energii Instalacje prosumenckie wykorzystywane do produkcji energii elektrycznej to głównie: panele fotowoltaiczne, przydomowe elektrownie wiatrowe i silniki kogeneracyjne [11]. Przy czym w krajach Unii Europejskiej podstawowym rodzajem instalacji prosumenckich są źródła fotowoltaiczne [12]. Biorąc pod uwagę krajowe uregulowania prawne w obszarze budownictwa [3, 4] oraz dostępność technologii, należy się spodziewać, że podobnie jak to ma miejsce w innych krajach Unii Europejskiej w zakresie mikroinstalacji, w zdecydowanej większości będą to źródła fotowoltaiczne. Prosumenci, a więc producenci wytwarzający energię elektryczną i zużywający ją na własne potrzeby w gospodarstwach domowych, będą odgrywali coraz większą rolę na lokalnych rynkach energii oraz w wielu aspektach i elementach - zarówno funkcjonowania i eksploatacji, jak i planowania rozwoju systemu elektroenergetycznego na różnych poziomach (szczególnie na poziomie lokalnym, administrowanym przez operatora systemu dystrybucyjn[...]

Stacje najwyższych napięć - wybrane aspekty doboru schematów głównych i rozwiązań konstrukcyjnych DOI:10.15199/74.2016.4.6


  Stacje elektroenergetyczne najwyższych napięć (NN) obejmują stacje: 400/220/110 kV, 400/110 kV i 220/110 kV. Są elementami składowymi sieci przesyłowej, która z racji swojego usytuowania w systemie elektroenergetycznym i funkcji, jaką w nim pełni, odgrywa kluczową rolę w Krajowym Systemie Elektroenergetycznym (KSE) i ma strategiczne znaczenie dla jego funkcjonowania. Stanowi "rdzeń" systemu elektroenergetycznego i decyduje o jego wydolności [2]. Jej podstawowym zadaniem jest zbilansowanie zapotrzebowania i wytwarzania energii elektrycznej z uwzględnieniem wymiany międzysystemowej przy zapewnieniu stabilnej pracy KSE i wymaganej jakości dostarczanej energii elektrycznej. Odpowiada więc m.in. za wyprowadzenie mocy z elektrowni i przesłanie jej często na znaczne odległości do obszarów zapotrzebowania. W kraju siecią przesyłową zarządza Operator Systemu Przesyłowego (OSP), którym jest spółka będąca własnością Skarbu Państwa, tj. Polskie Sieci Elektroenergetyczne. Stacje NN ze względu na swoją rolę w KSE w obszarze przesyłu energii elektrycznej dzieli się zasadniczo na 6 kategorii zdefiniowanych w tab. I. Podstawowe wymagania techniczne dla nowo budowanych, rozbudowywanych i modernizowanych stacji NN są zawarte w standardowych specyfikacjach funkcjonalnych opracowanych przez Departament Eksploatacji PSE. Zakres specyfikacji obejmuje warunki techniczne dla wszystkich typów rozdzielni i stacji elektroenergetycznych oraz ich wyposażenia, realizowanych na poziomie napięcia: 400 kV, 220 kV i 110 kV. W specyfikacjach zawarto wymagania dotyczące stacji otwartych z izolacją powietrzną oraz stacji okapturzonych izolowanych przez zastosowanie gazu SF6 [8]. Wymagania dotyczą również pozostałych poziomów napięć, które występują na stacji NN. Są to napięcia związane z zasilaniem potrzeb własnych i określane jako napięcia pomocnicze do technologicznej funkcji stacji. Przy ana-lizie i opisie układów rozdzielni występujących w stacjach NN stosuje[...]

Kontenerowe stacje prefabrykowane SN - wybrane aspekty bezpieczeństwa DOI:10.15199/74.2016.10.7


  Prefabrykowane kontenerowe stacje transformatorowe SN/nN są stacjami, które służą do zasilania sieci elektroenergetycznych niskiego napięcia o napięciu 6-20 kV, wyjątkowo 30 kV. W stacjach tych instaluje się transformatory o mocach znamionowych od 160 do 1000 kVA, a niekiedy nawet transformatory suche do 1600 kVA. Stacje takie przystosowane są do współpracy z siecią kablową lub kablowo- napowietrzną średniego napięcia o układzie pierścieniowym lub promieniowym oraz siecią kablową niskiego napięcia [2]. Kontenerowe stacje charakteryzują się małymi wymiarami oraz krótkim czasem montażu. Wytwarzane są w całości w specjalistycznych zakładach produkcyjnych. W miejscu zainstalowania wykonuje się jedynie ich montaż końcowy. Rolą kontenerowych stacji jest głównie rozdział energii elektrycznej oraz zasilanie sieci elektroenergetycznych niskiego napięcia. Stacje te służą do zasilania: osiedli mieszkaniowych w miastach, parków i terenów rekreacyjnych, osiedli podmiejskich i wsi, placów budów oraz zakładów przemysłowych i warsztatów rzemieślniczych [2]. Istnieje kilka kryteriów podziału stacji prefabrykowanych. Stacje dzieli się w zależności od liczby zainstalowanych transformatorów, na stacje: jednotransformatorowe, dwutransformatorowe lub niestandardowe - z trzema transformatorami [3]. Ponadto ze względu na rodzaj obudowy dzieli się je na stacje: w obudowie betonowej lub metalowej. Dodatkowo w zależności od rodzaju obsługi wyróżnia się stacje z: obsługą wewnętrzną lub zewnętrzną. W kontenerowych stacjach transformatorowych stosuje się rozdzielnice SN w izolacji powietrznej lub izolacji SF6 oraz rozdzielnice nN w izolacji powietrznej. W stacjach SN/nN o niewielkich wymaganiach dotyczących pewności pracy, z jednym źródłem zasilania, stosuje się pojedynczy niesekcjonowany system szyn zbiorczych [3]. Przy większej liczbie pól i co najmniej dwóch niezależnych źródłach zasilania dobiera się powszechnie pojedynczy, sekcjonowany system szyn [...]

Rozdzielnice GIS wysokich i najwyższych napięć DOI:10.15199/74.2017.8.5


  Wnętrzowe rozdzielnice wysokiego napięcia (GIS) są ważnym elementem elektroenergetycznych stacji WN i NN. W stacji spełniają taką samą funkcję jak napowietrzne rozdzielnie wysokiego i najwyższego napięcia. Wyposażenie tych rozdzielnic stanowią m.in.: wyłączniki, odłączniki, uziemniki, przekładniki prądowe i napięciowe. Budowa rozdzielnic GIS jest odmienna niż w przypadku rozwiązań napowietrznych. Podstawową różnicę stanowi zastosowanie gazu SF6, który spełnia dwie podstawowe funkcje czynnika izolującego oraz czynnika służącego do gaszenia łuku elektrycznego [3]. Każda rozdzielnica GIS składa się z komór gazowych, w których zlokalizowane są urządzenia elektroenergetyczne. Komory te są rozdzielone między sobą grodziami gazoszczelnymi, a ciśnienie gazu jest monitorowane za pomocą czujników z kompensacją temperatury. Każda komora ma swój własny samouszczelniający zawór, dzięki czemu wszelkie prace eksploatacyjne, takie jak pobieranie próbki gazu czy dopełnianie gazu SF6, nie stwarzają trudności. Obudowa rozdzielnic z SF6 zazwyczaj jest wytwarzana ze specjalnie zaprojektowanego pod względem wytrzymałościowym i szczelności stopu aluminium. Materiał ten został wybrany z powodu: niskiej rezystancji, która minimalizuje napięcia dotykowe, stwarza skuteczny ekran elektromagnetyczny i redukuje straty rezystancyjne, niemagnetycznych właściwości, tzn. nie powodujących strat magnesowania, dużej odporności na korozję, dzięki której lakierowanie wewnętrznych powierzchni obudowy jest zbędne (zapewnia to wysoką szczelność, niską rezystancję przejścia między kołnierzami łączącymi) oraz małej masy, która ułatwia przemieszczanie, zmniejsza statyczne obciążenie i ogranicza konieczne prace budowlane [10]. Najistotniejszą zaletą rozdzielnic wnętrzowych GIS jest fakt, że zajmują znacznie mniej miejsca niż porównywalna rozdzielnia napowietrzna. Stosując rozwiązania piętrowe można uzyskać jeszcze mniejszą powierzchnię wymaganego miejsca pod taką rozd[...]

Stacje wysokich napięć - przegląd rozwiązań układów połączeń w aspekcie bezpieczeństwa dostaw energii DOI:10.15199/74.2017.9.6


  Bezpieczeństwo dostaw energii elektrycznej jest niezbędnym wymogiem systemu elektroenergetycznego do zapewnienia bezpieczeństwa pracy sieci elektroenergetycznej oraz równoważenia dostaw energii elektrycznej z zapotrzebowaniem na tę energię [3]. Wiąże się jednoznacznie z zapewnieniem: ciągłości, niezawodności i pewności dostaw energii elektrycznej. Ciągłość dostawy energii elektrycznej to zdolność sieci elektroenergetycznej do zapewnienia dostaw energii elektrycznej o określonej jakości i niezawodności. Niezawodność dostaw określa zdolność do zapewnienia dostawy energii elektrycznej w określonym miejscu. Natomiast pewność dostawy wiąże się ze zdolnością krajowego systemu elektroenergetycznego (KSE) do zapewnienia dostawy energii elektrycznej. Zapewnienie bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej jednoznacznie wiąże się z usługą przesyłu lub dystrybucji energii elektrycznej, realizowaną przez operatorów systemów. Usługa ta, obejmująca korzystanie z KSE (przesyłanie lub dystrybucję energii elektrycznej), polega właśnie na utrzymywaniu: ciągłości dostarczania i odbioru energii elektrycznej w KSE, niezawodności jej dostarczania oraz parametrów jakościowych energii elektrycznej [3]. Stacje wysokich napięć, do których zalicza się stacje elektroenergetyczne 110 kV/SN i 110 kV/SN/SN wchodzą w zakres bardzo złożonych dystrybucyjnych systemów elektroenergetycznych i mają kluczowe znaczenie dla ich funkcjonowania. Są nie tylko ważnymi elementami składowymi sieci dystrybucyjnej, ale również sieci przesyłowej, bowiem w wielu regionach kraju sieć 110 kV pełni funkcję przesyłową, na skutek niewystarczająco rozwiniętej sieci przesyłowej [3]. W kraju znajduje się 1391 stacji wysokich napięć, które zasadniczo dzieli się na dwie podstawowe grupy - węzłowe i odbiorcze [5]. Z racji funkcji, jakie pełnią w systemie elektroenergetycznym stacje te określa się jako stacje GPZ (główny punkt zasilania) lub RPZ (rejonowy punkt zasilania) [2]. Niezawod[...]

Charakterystyka stacji średnich napięć DOI:


  Stacje średnich napięć stanowią węzły dystrybucyjnej sieci elektroenergetycznej SN i mają istotne znaczenie dla funkcjonowania lokalnych systemów elektroenergetycznych.Obejmują zarówno stacje SN/nn, jak i stacje SN/SN. Te pierwsze są stacjami o napięciu 6, 10, 15, 20 lub 30 kV służącymi do rozdziału energii elektrycznej oraz do zasilania sieci elektroenergetycznych niskiego napięcia. Stosuje się je do zasilania: osiedli mieszkaniowych w miastach, parków i terenów rekreacyjnych, osiedli podmiejskich i wsi, placów budów, zakładów przemysłowych i warsztatów rzemieślniczych. Te drugie oprócz rozdziału energii służą do transformacji z jednego poziomu na- Rys. 1. Stacja transformatorowa słupowa o mocy 160 kVA z możliwością rozbudowy do 400 kVA w miejscowość Żarki Źródło: ELEKTROEFEKT pięcia średniego na drugi, np. 20 kV/6 kV, 20 kV/10 kV, 15 kV/6 kV [2]. W kraju obecnie znajduje się 261 169 stacji elektroenergetycznych SN, w których użytkowanych jest 261 079 transformatorów SN/nn i 1179 transformatorów SN/SN [1]. Rozwiązania stacji SN W kraju spotyka się wiele rozwiązań technicznych i konstrukcyjnych stacji elektroenergetycznych SN, są wśród nich stacje: słupowe, prefabrykowane (betonowe i metalowe, kontenerowe, zagłębione i podziemne), wnętrzowe (wbudowane, prefabrykowane budynkowe i wieżowe) oraz kontenerowe (tymczasowe i przemieszczalne). Przy czym najczęściej w sieci dystrybucyjnej SN występują stacje słupowe i prefabrykowane kontenerowe. Te pierwsze stanowią obecnie większość wszystkich stacji SN zlokalizowanych na terenie kraju. Stacje słupowe Słupowe stacje transformatorowe (rys. 1) są stacjami napowietrznymi przeznaczonymi zasadniczo do zasilania odbiorców wiejskich, miejskich i podmiejskich z sieci napowietrznej lub kablowej SN o napięciu maksymalnie 30 kV, najczęściej 15 i 20 kV. Wytyczne dotyczące budowy i konstrukcji stacji słupowych wyróżniają dwa typy takich stacji, które ze względu na swoją funkcję d[...]

 Strona 1