Wyniki 1-10 spośród 12 dla zapytania: authorDesc:"Jerzy Peszke"

Klimatyzacja w budynkach - komfort, ale i wyzwania DOI:


  Wstęp Gwałtowny rozwój budownictwa mieszkaniowego, biurowego czy też inwestycji w środki trwałe, ze szczególnym uwzględnieniem inwestycji w budynki przeznaczone do produkcji, spowodował rozwinięcie rynku urządzeń sterujących mikroklimatem. Zarówno w nowo oddanych budynkach, jak i starszych, może wystąpić tzw. syndrom BRI (Building Related Illness) - Syndrom Chorego Budynku. U użytkowników pomieszczeń objawia się to problemami zdrowotnymi, w tym: dusznościami, nieżytami dróg oddechowych, zawrotami i bólami głowy, drażliwością, zmniejszoną wydolnością fizyczną, ogólnym osłabieniem organizmu, zaburzeniami pamięci i koncentracji, bezsennością, wysypkami skórnymi czy też szybszym zmęczeniem. Występowanie tych dolegliwości związane jest z obecnością w powietrzu związków chemicznych uwalniających się z materiałów użytych do wykańczania wnętrz oraz - co jest bardzo niebezpieczne - obecnością w pomieszczeniach zarodników grzybów, aerozoli mikroorganizmów oraz szkodliwych związków wytwarzanych przez patogeny. W konsekwencji użytkownik takiego budynku oddycha tzw. bioaerozolami składającymi się z pyłów i kurzu wraz z osadzonymi na nich mikroorganizmami [1,2,3]. Zaniedbanie obowiązku prawidłowego i systematycznego serwisowania instalacji wiąże się z dużym ryzykiem dla zdrowia użytkowników. Spowodowane jest to specyfiką pracy klimatyzacji sprzyjającą w pewnych warunkach rozwojowi patogenów, w tym potencjalnie niebezpiecznych dla zdrowia i życia człowieka. Szczególnie jest to widoczne w budynkach związanych ze służbą zdrowia, budynkach użyteczności publicznej czy też zakładach przemysłu spożywczego. Tak zwane szczepy szpitalne bakterii, wyhodowane i wyselekcjonowane na skutek presji środowiska, wykazują zwiększoną zjadliwość wobec organizmów żywiciela. Między innymi dlatego przestrzeganie reżimów sanitarnych w tych placówkach warunkuje prawidłowe ich funkcjonowanie. Jako newralgiczne miejsca wskazuje się urządzenia związane z wentylacją[...]

Biofizyka w praktyce - terapia fotodynamiczna cz. I DOI:


  Wstęp Od czasów średniowiecznych w przekazach ludowych praktycznie pod każdą szerokością geograficzną występowały wampiry. Osobniki te, według wierzeń, napadały na ludzi i wypijały z nich krew stanowiącą główne źródło ich pożywienia. Ponadto wampiry unikały światła dziennego, miały bladą skórę oraz wyjątkowo obfite owłosienie na całym ciele. Taki obraz przedstawiany w kolejnych przekazach na przestrzeni lat zainspirował naukowców do poznania biochemicznych podstaw tych przypadłości. Przypadki bardzo podobne do opisów i legend pojawiały się nader często w różnych częściach Europy. W XIX w. przedstawiono hipotezę, iż wampiryzm i porfirire to tożsame przypadłości. W XX w. wysiłkiem naukowców i lekarzy poznano biochemiczne mechanizmy powodujące te choroby. Specjalnie ująłem tu termin w liczbie mnogiej, gdyż porfirie są grupą 9 głównych przypadłości wykazujących podobne objawy, aczkolwiek są spowodowane odmiennymi czynnikami. Wspólnym mianownikiem jest natomiast obecność we krwi oraz tkankach podskórnych porfiryn pochodzących z erytrocytów. Związki te niestety mają jedną charakterystyczną cechę - pod wpływem światła wykazują działanie destrukcyjne na otaczające je tkanki. Właśnie ta cecha stanowiła inspiracje dla naukowców, którzy stworzyli na bazie porfiryn substancje, które pod wpływem światła niszczą zmienione chorobowo tkanki. Zwiększająca się z każdym rokiem liczba nowych zachorowań na nowotwory spowodowała zapotrzebowanie na nowego typu terapie. W ostatnich 20 latach udoskonalono i wprowadzono nowe procedury chirurgiczne, wprowadzono punktowe naświetlania promieniami X, naświetlania cząstkami elementarnymi oraz ciężkimi jonami. Znaczące miejsce w terapii nowotworów zajmuje wciąż chemioterapia oraz terapie skojarzone, wykorzystujące połączone metody diagnostyczno- lecznicze. Jak pokazują statystyki, obserwuje się stały postęp w leczeniu, a liczba pacjentów z ponad 5 letnimi przeżyciami oscyluje w granicach 50%. Głównym czyn[...]

Naprawa materiału genetycznego w komórkach DOI:


  W pracy przedstawiono możliwości jakie dają nam wyniki badań naukowych na polu naprawy informacji genetycznej oraz możliwości wprowadzania nowych genów do materiału genetycznego znajdującego się w jądrze komórkowym. Dane literaturowe przedstawione w niemniejszej pracy przeglądowej pozwalają patrzeć z optymizmem na ciągły rozwój biologii komórki oraz możliwości poprawy efektywności odczytywania informacji genetycznej.Wstęp W komórkach eukariotycznych materiał genetyczny zlokalizowany jest w jądrze komórkowym. Wiele linowych cząsteczek DNA związanych z licznymi białkami chromatyny jest zorganizowanych w struktury nazywane chromosomami. Na końcach każdego z chromosomów znajdują się fragmenty zwane telomerami. Utrzymanie ich odpowiedniej struktury jest niezbędnym czynnikiem warunkującym prawidłowy przebieg cyklu komórkowego. [1] [2] Wszelkie uszkodzenia podwójnej helisy DNA modyfikują jego strukturę i powodują, że staje się ona niestabilna genetycznie. Taka sytuacja stwarza warunki do powstawania i gromadzenia się mutacji, a także może zapoczątkować transformację nowotworową. W czasie replikacji DNA powstają błędy, a ponadto cząsteczka DNA cały czas narażona jest na działanie czynników zewnętrznych tj. promieniowanie UV i jonizujące, związki aromatyczne i mutagenne a także leki i składniki pożywienia itp. Także metabolizm komórki dostarcza wielu substancji (np. r[...]

Naprawa materiału genetycznego w komórkach cz.II DOI:


  3.1.2 Mechanizm naprawy niewłaściwie dopasowanych zasad Błędy replikacyjne powstają gdy polimeraza DNA wstawi naprzeciw zasady azotowej w matrycy niekomplementarną do niej zasadę np. G naprzeciw A, C naprzeciw T, bądź gdy powtarzające się tzw. monotonne sekwencje np. -GTGTGTGTGT- lub -CA GCA GCA G- są wypętlane i omijane albo są kilkukrotnie replikowane co prowadzi do tzw. błędów insercyjno-delecyjnych. W 2015 r. Paul Modrich dostał Nagrodą Nobla w dziedzinie chemii za zrozumienie funkcjonowania mechanizmu naprawy źle dopasowanych zasad (MMR). Okazało się, że istnieje specjalny system naprawy DNA, który eliminuje błędy powstałe w trakcie jego replikacji. [6][7] W trakcie badań odkryto, że istnieje specjalny sygnał do rozpoczęcia naprawy. Jest nim nacięcie nici DNA, które jest umieszczone albo od strony 3’ albo 5’ błędnej pary zasad azotowych. Odległość między sygnałem rozpoczynającym naprawę MMR, a nieprawidłową parą zasad może wynosić aż 1000 par nukleotydów. W naprawie źle dopasowanych par zasad zaangażowanych jest pięć białek podstawowych, które tworzą trzy kompleksy, MutSα (MSH2/MSH6), MutSβ (MSH2/MSH3) i MutLα (PMS2/ MLH1), oraz białka dodatkowe, które biorą również udział w innych procesach metabolizmu chromatyny. [6][7] Zadaniem kompleksu MuSα jest rozpoznanie i wiązanie się z błędnie sparowaną zasadą, a kompleksu MutSβ z pętlą insercyjno- delecyjną. Kompleks MutSα łączy się także z DNA zawierającym wypętlenia, które powstają w wyniku "poślizgu" polimerazy podczas replikacji, głównie fragmentów z powtórzeniami wprost. Kompleks MuSα jest zbudowany z białek MSH2 i MSH6, natomiast kompleks MutSβ z białek MSH2 i MSH3. Kiedy kompleks MutSαlub MutSβ złączy się z uszkodzeniem, to następnie wiąże się z kompleksem MutLα. Pomimo wielu lat pracy różnych grup badawczych na całym świecie, kolejne etapy MMR nie zostały poznane. Przyjmuje się, że naprawa błędnie sp[...]

Protezy narządu wzroku cz. I DOI:


  To w jaki sposób poznajemy i odkrywamy nasz świat, zależy od naszych zmysłów. Od węchu, dotyku, smaku, słuchu i wzroku. Z pośród tych wszystkich zmysłów, jednym z najcenniejszych i najwszechstronniejszych jest wzrok. To on pozwala nam na poznawanie naszego otoczenia. Oczy to okna między nami a światem zewnętrznym. Pomimo bardzo wielu przekonań, iż narząd wzroku jest organem bardzo wrażliwym, można stwierdzić, że jest to jeden z najodporniejszych organów w całym naszym organizmie. Jeśli granica jego wytrzymałości nie zostanie przerwana, jest w stanie zregenerować się samoczynnie. Niestety, w swoim środowisku człowiek napotyka na czynniki wywołujące choroby powodujące degradację i uszkodzenia narządów. Oko jest jednym z najważniejszych narządów zmysłów, ponieważ dostarcza nam ok. 80% informacji o otoczeniu. Ponad 10% wszystkich komórek nerwowych w mózgu bierze udział w procesie analizy odebranych przez oczy sygnałów, dzięki czemu każdy człowiek nie tylko widzi, ale również rozumie to, co widzi. W oku ludzkim proces widzenia jest niezwykle skomplikowany i podzielony na kilka etapów. Na każdym z nich mogą pojawić się jednak pewne zaburzenia i tor wzrokowy może nie pracować prawidłowo, efektem czego jest pogorszenie jakości widzenia lub całkowita utrata wzroku [1]. Najczęściej spotykane wady refrakcji są łatwe do skorygowania, gdyż wystarczy użycie okularów z odpowiednimi soczewkami. Znacznie bardziej skomplikowane są przyczyny poważnego niedowidzenia lub całkowitej ślepoty, które można podzielić na kilka grup. Jedną z nich stanowią poważne zniekształcenia układu optycznego oka, w którym przede wszystkim chodzi o uszkodzenie rogówki (bielmo rogówki) i soczewki (zaćma, katarakta). Pomimo prawidłowo działającego toru wzrokowego i siatkówki pacjent nie widzi, ponieważ na siatkówce nie powstaje obraz otaczających go przedmiotów. Jedyną możliwością przywrócenia wzroku jest zastąpienie uszkodzonego układu optycznego oka nowym sprawny[...]

Protezy narządu wzroku cz. II DOI:


  "Używajcie swoich oczu! Żyjcie każdego dnia tak, jakbyście jutro mieli oślepnąć, - a odkryjecie świat pełen cudów, cudów, których do tej pory nie dostrzegaliście albo traktowaliście jako coś oczywistego!" Helen Keller V. UKŁAD OPTYCZNY OKA Ludzkie oko możemy przyrównać do przyrządu optycznego, działającego na zasadzie praw optyki geometrycznej. Każdy przedmiot jaki znajduje się przed okiem widziany jest przez nas podobnie jak w aparacie fotograficznym. Idące od obrazu promienie, załamywane są w soczewce oraz w innych ośrodkach przezroczystych oka, wytwarzając na siatkówce obraz rzeczywisty, odwrócony i zmniejszony. Rogówka i soczewka oka, pełnią rolę soczewek obiektywu. Tęczówka pełni rolę przysłony, zaś siatkówka warstwy światłoczułej kliszy. Wpadające do oka światło biegnie przez rogówkę, soczewkę i ciało szkliste do siatkówki. Utworzone w ten sposób wrażenie wzrokowe przekazywane jest do mózgu za pośrednictwem nerwów wzrokowych. Rogówka, wraz z cieczą wodnistą, soczewką i ciałem szklistym, stanowią układ skupiający promienie świetlne tak, by na siatkówce pojawiał się ostry obraz obserwowanego przedmiotu- .O jakości widzenia decydują właściwości narządu wzroku, cechy sygnału i czynniki fizyczne środowiska zewnętrznego, w jakim się ten proces odbywa. Do jednych z ważniejszych własności widzenia oka ludzkiego należą : akomodacja, refrakcja, zbieżność, zdolność rozdzielcza oka, adaptacja [8]. V.1. Ako modacja Akomodacja umożliwia zdrowemu, młodemu oku, obserwowanie przedmiotów od nieskończoności do około 10cm. Staje się to możliwe dzięki zmiennemu kształtowi i mocy soczewki oka. Początkowo sądzono, że akomodacja to automatyczna odpowiedź układu nerwowego na bodźce wzrokowe. Z czasem jednak odkryto, że akomodacja to bardzo złożony proces, na który składa się bardzo wiele czynników. Są to m.in. odległość oraz wielkość widzianego obiektu, wergencja oczu, czynnik psychologiczny (świadomość bliskości obiektów), a także wolincjo[...]

Protezy narządu wzroku cz. III DOI:


  VII. PROTEZY NARZĄDU WZROKU Protezy narządu wzroku ze względu na pełnioną przez siebie funkcję, popularnie nazywane są protezami wizualnymi lub bionicznym okiem. Należy zaznaczyć, iż jest to urządzenie mające na celu przywrócenie lub częściową naprawę wzroku u osób niedowidzących bądź cierpiących na całkowitą ślepotę. Punktem najważniejszym jeżeli chodzi o protezy to to, w jaki sposób osoba chora utraciła wzrok tzn. czy doszło do uszkodzenia siatkówki, degeneracji fotoreceptorów lub uszkodzenia nerwu wzrokowego. Musimy pamiętać iż, uszkodzoną soczewkę i chroniącą ją rogówkę, jesteśmy w stanie stosunkowo łatwo zastąpić protezą. W tym przypadku wykorzystywana jest wewnątrzgałkowa chirurgia refrakcyjna, która polega na wszczepieniu sztucznej, cienkiej soczewki do przedniej komory oka bez usuwania własnej naturalnej soczewki. W przypadku zniszczenia siatkówki sytuacja jest dużo bardziej skomplikowana ponieważ natrafiamy na ogromne problemy techniczne. Protezy narządu wzroku dzielimy na protezy gałki ocznej oraz na funkcjonalne protezy oka czyli tzw. protezy wzroku, które ulegają kolejnym podziałom. VII.1. Protezy gałki ocznej VII.1.1. Wszczep oczodo łowy Najczęściej usunięcie gałki ocznej spowodowane jest poważną chorobą, która niszczy samą strukturę gałki ocznej (nowotwory- -siatkówczak), bólem lub ślepotą. Operacja wykonywana jest w znieczuleniu ogólnym podczas której gałka oczna zostaje całkowicie usunięta (enukleacja) lub dokonuje się tzw. wypatroszenia oczodołu (ewisceracja) w, której usunięta zostaje główna zawartość gałki ocznej, z pozostawieniem twardówki. Pierwszy wszczep oczodołowy stworzył Mules w 1885 r. Został on wykonany ze szkła z pierścieniami z złota i srebra. W związku z tym, iż były one źle tolerowane przez organizm to w późniejszych latach próbowano wykorzystywać coraz to lepsze materiały oraz zmieniać kształt takiego implantu. W 1989r. FDA zatwierdził iż można rozpocząć wykorzystywanie implantów, wytwarza[...]

Properties of polymer composites reinforced with carbon nanotubes


  The paper presents results of studies on mechanical properties of polymer composites reinforced with carbon nanotubes (CNT), carried out by means of three-point bending. The density of each obtained composite was determined as well as the electrical conductivity at room temperature. W pracy przedstawiono wyniki badań właściwości mechanicznych kompozytów polimerowych wzmacnianych nanorurkami węglowymi, wyznaczone przy pomocy próby trójpunktowego zginania. Określono gęstość każdego z otrzymanych kompozytów, a także wyznaczono przewodność właściwą w temperaturze pokojowej. Key words: polymer composites, carbon nanotubes, mechanical strength Słowa kluczowe: kompozyty polimerowe, nanorurki węglowe, wytrzymałość mechaniczna.Introduction. Carbon nanotubes are a material of huge potential, showing excellent electrical and mechanical properties and also a significant chemical resistance [1]. They have extremely high mechanical properties: the tensile strength up to Rm @ 500 GPa, and the modulus of elasticity reaches E @ 7-8 TPa. At a small diameter (1÷80 nm) and a high aspect ratio (L/D even above 10 000) they are an attractive reinforc- ing material for polymers, ceramic materials and metals [2]. Certain types of nanotubes reveal metallic, while the majority - semiconductor properties. Electrical properties are affected by carbon nanotubes diameter and chirality [3, 4]. Such materials may be defined as nanocomposites, which consist of two or more phases (continuous and dispersed) with clear interfaces, of which at least one dispersed component features at least one dimension in a nanometric[...]

TOPOGRAFIA POWIERZCHNI KOMPOZYTÓW SPIEKANYCH Cu/CNT-Cu


  W artykule przedstawiono wyniki badań otrzymywania materiałów kompozytowych na osnowie miedzi umacnianych nanorurkami węglowymi modyfikowanymi nanocząstkami miedzi. Modyfikacja nanorurek była prowadzona poprzez chemiczne dołączenie nanocząstek miedzi pochodzących od octanu miedzi. Jako osnowę zastosowano proszki miedzi otrzymane elektrolitycznie. Konsolidacja materiałów następowała poprzez jednostronne prasowanie i następujące po nim spiekanie. Wykonano badania topografii powierzchni zarówno na próbkach samej miedzi, jak i wzbogaconej modyfikowanymi nanorurkami. Badanie topografii przeprowadzono na profilometrze oraz na mikroskopie sił atomowych (AFM). Słowa kluczowe: Nanorurki CNT-Cu, kompozyty, Cu SURFACE TOPOGRAPHY OF Cu/CNTCu COMPOSITES OBTAINED VIA SINTERING The paper presents preliminary results of studies on obtaining copper-based composite materials strengthened with carbon nanotubes modified with copper nanoparticles. Nanotubes modification was carried out by attaching chemically copper nanoparticles originating from copper acetate. Electrolytically obtained copper powders were used as the matrix. Materials were consolidated by one-sided pressing followed by sintering. Surface topography test was performed on samples of both sintering copper and the modified copper. The surface studies was carried out on an atomic forces microscope (AFM) and the surface roughness of individual agglomerates was measured. Keywords: Nanotubes CNT-Cu, composites, Cu Wstęp Formowanie proszków na przedmioty o określonym kształcie może odbywać się w wyniku prasowania, wyciskania past proszkowych, odlewania gęstwy proszkowej, walcowania proszku [1]. Nanorurki węglowe wywołały szerokie zainteresowanie zastosowaniem stru[...]

Mikrostruktura kompozytów spiekanych Cu/CNT-Cu


  W pracy przedstawiono wyniki badań otrzymywania materiałów kompozytowych na osnowie miedzi umacnianych nanorurkami węglowy- mi modyfikowanymi nanocząstkami miedzi. Modyfikacja nanorurek była prowadzona poprzez chemiczne dołączenie nanocząstek miedzi pochodzących od octanu miedzi. Jako osnowę zastosowano proszki miedzi otrzymane elektrolitycznie. Spieki charakteryzowały się różną zawartością nanorurek węglowych. Konsolidacja materiałów następowała poprzez jednostronne prasowanie i następujące po nim spiekanie. Wykonano badania mikroskopowe spieków przy użyciu mikroskopu świetlnego firmy Olimpus GX41. Przeprowadzono także ilościową analizę struktury spieków na zgładach nietrawionych. The paper presents preliminary results of studies on obtaining copper-based composite materials strengthened with carbon nanotubes modified with copper nanoparticles. Nanotubes modification was carried out by attaching chemically copper nanoparticles originating from copper acetate. Electrolytically obtained copper powders were used as the matrix. Sinters were characterized by a different content of carbon nanotubes. Materials were consolidated by one-sided pressing followed by sintering. Microscopic examinations sinters were carried out an Olympus GX41 light microscope. Additionally, quantitative analysis of the sinters structure on non-etched microsections was performed. Słowa kluczowe: spieki, nanorurki węglowe CNT-Cu, kompozyty Key words: the sinters, carbon nanotubes CNT-Cu, composites.Wstęp. Odkryte w 1991 roku przez Sumio Iijime nanorurki węglowe wywołały szerokie zainteresowa- nie zastosowaniem struktur nanometrycznych w wielu gałęziach badawczych i przemysłowych [1, 2]. Przypa- dający na ostatnie lata intensywny rozwój kompozytów wzmacnianych nanorurkami węglowymi spowodował poszukiwania nowych materiałów o wyso[...]

 Strona 1  Następna strona »