Wyniki 1-2 spośród 2 dla zapytania: authorDesc:"Maciej ZDZIENICKI"

Między powodzią a suszą


  10/2010 26 żłobiąc nowe koryto. Ze starego pozosta- ło Jezioro Czerskie nieopodal zamku. Los ludnego i gospodarnego miasta przypie- czętowała zaraza, której uszło tylko 13 mieszkańców. Stolicę księstwa przenie- siono w 1413 r. do Warszawy. Widocznym śladem po katastrofal- nych wylewach Wisły w przeszłości jest też w Warszawie Jeziorko Czerniakowskie i kilkadziesiąt rozmaitych oczek wodnych na obydwu brzegach rzeki, m.in. jeziorko w Otwocku Wielkim. W czasie letnich wezbrań powodziowych wody Wisły za- wsze rozlewały się, jak i dziś, szeroko, a gdy nie spłynęły szybko, uniemożliwia- jąc zasiewy i zbiory powodowały klęskę głodu. W kronikach i zapiskach sprzed lat jest wiele informacji na ten temat. Bezradność wobec powodzi W średniowiecznej Europie powodzie traktowano jako zło, któremu przeciwsta- wić się nie sposób. W czeskiej kronice Do- limila zanotowano, że gwałtowna powódź w Kłodzku i okolicy w 1310 r. pozbawiła życia 1500 osób. Marsz wojsk króla Władysława Jagieł- ły pod Grunwald w 1410 r. powstrzymały zjawiska, jakim jest niż genueński, zwa- ny też adriatyckim. Wiosną piękna pogo- da nad Adriatykiem i w okolicach Genui powoduje intensywne parowanie morskiej wody, która gromadzi się w ogromnych chmurach wędrujących na północ. Gdy chmury te dotrą do Sudetów i Karpat, oziębiają się, zawarta w nich para skrapla się i zaczynają padać obfi te deszcze, które w Polsce po[...]

Między powodzią a suszą (2)


  Ważną częścią systemów wodnych w Europie są nie tylko pogłębiane rzeki, lecz także kanały. Przez setki lat rzeki w Europie wykorzystywano jako szlaki transportowe. Polska nie odstawała w tym względzie od innych krajów. Warszawa, Kraków, Toruń, Bydgoszcz, Kazimierz Dolny, a nawet Pułtusk bogaciły się na handlu i transporcie towarów wodą. Niedawno w pobliżu zamku w Czersku odnaleziono zasypaną wiślanym piaskiem w czasie powodzi 30-metrową szkutę sprzed 500 lat. Podobne jednostki kursujące po rzece mogły zabierać do 100 ton ładunku, np. zboża do Gdańska. W Anglii, we Francji, w Holandii, Belgii, w Niemczech już w XVI w. budowano żeglowne kanały, umożliwiające tani transport ogromnych ładunków. Na ziemiach polskich podzielonych zaborami podejmowano podobne, ale niestety jednostkowe inwestycje. ● W latach 1773 - 1774 król pruski Fryderyk II nakazał budowę 24- kilometrowego Kanału Bydgoskiego łączącego Wisłę z Odrą, i dalej, z berlińskim węzłem wodnym, a przez blisko 1000-kilometrowy Kanał Śródlądowy, zbudowany w wiele lat później, także z Renem. Dziś prawie zamarła żegluga między Wisłą a Odrą, a są pomysły, by na śluzach, jakie tam się znajdują, zainstalować niewielkie elektrownie wodne, całkiem zamykając szlak dla żeglugi. ● W 1844 r. rozpoczęto budowę blisko 130 km (z odgałęzieniami) Kanału Elbląskiego, z pięcioma pochylniami. Kanał n[...]

 Strona 1