Wyniki 1-9 spośród 9 dla zapytania: authorDesc:"Bożena Nowakowicz-Dębek"

Badania absorpcji amoniaku z kału norek z wykorzystaniem bentonitu sodowego


  Dokonano oceny wpływu dodatku bentonitu sodowego do karmy norek na poziom emisji amoniaku z kału. Oznaczono zawartości uwalnianego amoniaku podczas inkubacji kału w zależności od dawki suplementacji. Stężenie uwalnianego amoniaku określano w 1., 6., 11. i 22. dniu inkubacji. Analizy wykonano metodą enzymatyczną wg Berthelota za pomocą monotestów. Przeprowadzone badania wykazały silne właściwości absorpcyjne bentonitu sodowego. Suplementacja karmy norek istotnie ograniczyła ilość uwalnianego amoniaku z odchodów. Przy temp. 4°C dodatek 0,5% bentonitu zmniejszył o 24,4% ilość powstającego gazu, zaś przy podwojonej dawce o 33,8% (p ≤ 0,01). Podwyższenie temperatury inkubacji zwiększyło absorpcję amoniaku. Zmniejszenie emisji uwalnianego amoniaku w porównaniu z grupą kontrolną wyniosło średnio 39,6% i 44,3% w poszczególnych grupach doświadczalnych. Com. bentonite was added to the mink feed (0,5 or 1%) at 4°C or 25°C to decrease the NH3 emission from the mink faeces. The faeces samples were taken every day, underwent an incubation at 4°C or 25°C for 22 days, and analyzed for NH3 emission by about 44% (as compared to the control group) was achieved. W Polsce znajduje się kilka ferm, które pod względem liczebności mięsożernych zwierząt futerkowych należą do największych w Europie. Fermy te stanowią zagrożenia dla środowiska ze względu na trzymanie zwierząt w klatkach na otwartej przestrzeni. W wyniku tego następuje bezpośrednia emisja zanieczyszczeń do atmosfery już w momencie ich powstania. Rozprzestrzenianie zanieczyszczeń zależy głównie od ruchów turbulencyjnych powietrza, które decydują o kształtowaniu się stężeń zanieczyszczeń w różnych odległościach od źródła emisji. Wartości tych stężeń mogą być ponadto modyfikowane przez zjawiska pochłaniania, wymywania i chemicznej przemiany zanieczyszczeń podczas ich przemieszczania w atmosferze. Wielkość wpływu tych zjawisk zależy od skali przestrzennej i skali czasowej, w któr[...]

Biofiltration of sulfur compounds produced in the process for disposing animal waste. Biofiltracja związków siarki powstających w procesie utylizacji odpadów pochodzenia zwierzęcego


  Biofilter materials consisting of compost soil (40%) and peat (40%) mixed up with coconut fiber or oak bark were used for removal of volatile S compds. from output gas of animal waste utilizing plants. The biofiltration was carried out at 25-33°C, humidity 59-80% and pH 5.9-6.8 and resulted in removal of 51.8% (coconut fiber) or 96.8% (oak bark) of the S compds. Oceniono efektywność biofiltracji powietrza zakładów utylizujących odpady pochodzenia zwierzęcego. Materiał biofiltracyjny stanowiła gleba kompostowa (40%) i torf (40%) zmieszane z włóknami orzecha kokosowego (złoże A) oraz korą dębu (złoże B). Podczas biofiltracji powietrza średnie obniżenie gazowych zanieczyszczeń siarki wyniosło 51,8% dla złoża A i 96,8% dla złoża B. Wykazano ujemną zależność stopnia obniżenia od pH materiału biofiltracyjnego (r = -0,761, α < 0,05). Pozostałe parametry wypełnienia nie miały istotnego wpływu na sprawność oczyszczania. Produkty uboczne pochodzenia zwierzęcego powstają przede wszystkim przy uboju zwierząt przeznaczonych do spożycia przez ludzi, przy produkcji wyrobów pochodzenia zwierzęcego (np. produktów mlecznych) oraz przy utylizacji padłych zwierząt. Niezależnie od pochodzenia, produkty te stanowią potencjalne zagrożenie dla zdrowia ludzi i zwierząt oraz dla środowiska. Zagrożenie takie należy odpowiednio kontrolować z zachowaniem ściśle określonych warunków/procedur. Bezpieczne przetwarzanie odpadów pochodzenia zwierzęcego w zakładach utylizacyjnych nie tylko eliminuje zagrożenia epidemiologiczne i chroni przed rozprzestrzenianiem drobnoustrojów chorobotwórczych, ale także pozwala na uzyskanie produktów zbywalnych, takich jak mączka zwierzęca i tłuszcz. Zatem cały proces utylizacji niejadalnych produktów zwierzęcych, począwszy od zbiórki padłych zwierząt, a skończywszy na procesie ich spalania, spełnia ważną funkcję sanitarno-higieniczną, proekologiczną oraz ekonomiczną.[...]

Assessment the efficiency of sodium bentonite in limiting emission of gaseous inorganic pollutants emitted from mink farms. Ocena skuteczności stosowania bentonitu sodowego w ograniczaniu emisji gazowych nieorganicznych zanieczyszczeń uwalnianych z hodowli norek


  Na bentonite was added (0.5-1.5%) to the mink feed to decrease the NH3, nitrate(V), nitrate(III), chloride and sulfate emission from the mink droppings under farm conditions. Concns. of the pollutant decreased by 10.5-64.8% esp. in the case of nitrates(III) ahen compared with the control group. Przedstawiono wyniki badań dotyczących właściwości sorpcyjnych bentonitu sodowego dla nieorganicznych zanieczyszczeń uwalnianych do powietrza w fermie norek. Otrzymane wyniki potwierdzają silne właściwości sorpcyjne zastosowanego bentonitu sodowego wobec nieorganicznego aerozolu. Montmorylonit (MMT) to kopalina, której płytkowa struktura składa się z trzech wzajemnie połączonych warstw (2:1). Warstwy w pakiecie połączone są silnymi wiązaniami jonowo-atomowymi, zaś pomiędzy warstwami nie dochodzi do tworzenia wiązań wodorowych, lecz znajdują się tam kationy metali, głównie sodu, wapnia lub potasu1, 2). Absorpcja przez związki mineralne odbywa się w dwojaki sposób: albo poprzez wykorzystanie adsorpcji jonowej elektrostatycznej na powierzchni albo absorpcję wewnątrz struktury materiału. Mechanizm adsorpcji oparty jest na oddziaływaniu elektrostatycznym, ale może jednak zachodzić tylko wtedy, gdy cząsteczka posiada naładowane elektrycznie fragmenty (cząsteczki polarne)3). MMT charakteryzuje się najsilniejszą zdolnością pęcznienia spośród wszystkich minerałów ilastych. Przyjmuje pomiędzy pakiety drobiny wody lub cieczy organicznych. Wykazuje on jedną z najwyższych pojemności sorpcji kationów (zdolność do wymiany jonów) 70-120 mval/100 g. Modyfikowane bentonity stosowane są jako flokulanty w oczyszczaniu ścieków przemysłowych z części organicznych, olejów, tłuszczów i metali ciężkich w przemyśle spożywczym, papierniczym, samochodowym i tekstylnym, w produkcji farb, lakierów i pokryć metalowych oraz w rolnictwie. Tak szeroki wachlarz naturalnych właściwości MMT znajduje odbicie w lawinowym wzroście zastosowania tego naturalne- Bożena nowako[...]

Use of montmorillonite as a sorbent for ammonia Zastosowanie bentonitu sodowego jako sorbentu amoniaku DOI:10.12916/przemchem.2014.1383


  Na bentonite was used as a sorbent of ammonia produced during the biodegrdn. of droppings at 25°C. Use of bentonite resulted in a decrease in NH3 emission by 56.7%. Wykorzystano bentonit sodowy jako sorbent amoniaku wydzielanego w trakcie biodegradacji odchodów. Stężenie NH3 określono podczas inkubacji próbek w temp. 25°C. Zastosowana metoda badawcza zmniejszyła ilość uwalnianego amoniaku o 56,7% wobec próby zerowej. Obecność amoniaku w atmosferze stanowi przedmiot zainteresowań badaczy z wielu dziedzin. Emisję azotu amoniakalnego z ekosystemów lądowych oszacowano na poziomie 54,5 mln t/r i przewiduje się dalszy jej wzrost1). Ładunek amoniaku powracający z opadem atmosferycznym na ziemię jest równoważny jego emisji. Amoniak przyczynia się do degradacji naturalnych ekosystemów lądowych i wodnych, gdyż powraca z opadem atmosferycznym na powierzchnię ziemi. Aż 75% emisji ze źródeł lądowych przypisuje się rolnictwu2). Badania nad ograniczeniem emisji uwalnianego amoniaku poprzez wykorzystanie różnego rodzaju kompozytów, które absorbują zanieczyszczenia, obniżając pH, ograniczają liczbę zasiedlających bakterii urykolitycznych i wpływają na ilość uwalnianego gazu były prezentowane przez wielu badaczy3-9). Najszersze zastosowanie znalazły glinokrzemiany naturalne i syntetyczne, takie jak zeolity, bentonit i perlit, wermikulit i beidelit. Minerały te to uwodnione glinokrzemiany składające się z trójwarstwowych pakietów. Pakiety zbudowane są z ośmiościanów Al2O3 i dwóch zewnętrznych warstw czworościanów krzemionki SiO2. Wzór czystego montmorylonitu glinowego to (OH)4Al4Si8O20[...]

Study on the chemical composition of the air in fur animal farms Badanie składu chemicznego powietrza w fermach zwierząt futerkowych DOI:10.15199/62.2016.4.11


  Carnivorous fur farm air was studied for NH3, H2S, MeSH, EtSH, PhH, PhMe, C6H4, Me2, PhOH, MeH, indole, EtMeCHNH 2 and PrMeCHNH2 contents for 2 years by gas and ion chromatog. The NH3 content reached 2.01 mg/m3, the H2S content 6.85 μg/m3 and the indole content 23.85 μg/m3 in summer time. Przedstawiono wyniki badania zawartości substancji chemicznych w atmosferze ferm. Badania prowadzono przez 2 lata w fermie zwierząt futerkowych mięsożernych. Oznaczenia zawartości poszczególnych substancji chemicznych w próbkach powietrza wykonano metodami chromatografii gazowej z detekcją płomieniowo-jonizacyjną (GC-FID) oraz chromatografii jonowej. Funkcjonowanie ferm wiąże się z emisją do powietrza organicznych i nieorganicznych substancji chemicznych. Polska, podobnie jak inne kraje europejskie, jest zobowiązana do sporządzania bilansów emisji oraz prowadzenia działań ograniczających emisję gazowych zanieczyszczeń do powietrza. Substancje szkodliwe w sektorze rolnictwa pochodzą przede wszystkim z fermentacji jelitowej zwierząt gospodarskich oraz odchodów zwierzęcych. Według krajowego raportu inwentaryzacyjnego, emisja metanu z fermentacji jelitowej zwierząt gospodarskich w 2010 r. wynosiła 439,2 Gg1). Największa część tej emisji (ponad 90%) pochodzi z fermentacji jelitowej bydła1, 2). Fermy zwierząt futerkowych to jedno z głównych źródeł emisji amoniaku, związków siarki i związków organicznych, w tym amin i mieszaniny BTX (benzen-toluen-ksyleny) oraz substancji uznanych za uciążliwe zapachowo. Substancje te są określane mianem odorotwórczych i klasyfikowane w Europie (m.in. w Niemczech, Francji, Holandii i Wielkiej Brytanii) oraz w Japonii, USA i Ka[...]

Wpływ zachowania łańcucha chłodniczego na wartość odżywczą mleka spożywczego, w tym zawartość składników bioaktywnych DOI:10.15199/62.2017.6.33


  Mleko spożywcze jest jednym z najpopularniejszych artykułów spożywczych. Na rynku występuje najczęściej w postaci mleka pasteryzowanego (poddawanego obróbce w temp. poniżej 100°C) oraz mleka UHT (ultra high temperature) poddanego obróbce w temp. 132-134°C. Stosunkowo nowym produktem dostępnym w Polsce jest mleko spożywcze produkowane przy zastosowaniu technologii ESL (extended shelf life), polegającej na połączeniu procesu mikrofiltracji i pasteryzacji w temp. nie wyższej niż 75°C. Stosowanie obróbki cieplnej ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego produktu i zwiększenie jego trwałości. Istotnym elementem jest przy tym również zapewnienie łańcucha chłodniczego podczas obrotu. Pasteryzacja wydłuża termin przydatności mleka spożywczego o kilka dni, a technika ESL o ok. 21 dni, przy czym w przypadku zastosowania tych technologii wymagane jest przechowywanie produktu w warunkach chłodniczych. Największą trwałość wykazuje mleko UHT, które przed otwarciem można przechowywać nawet kilka miesięcy i jako jedyne nie wymaga zachowania łańcucha chłodniczego podczas obrotu1-5). Celem pracy było określenie wpływu warunków (z zachowaniem i bez łańcucha chłodniczego) i czasu przechowywania mleka spożywczego (pasteryzowanego, mikrofiltrowanego i UHT) na jego wartość odżywczą, ze szczególnym uwzględnieniem zawartości składników bioaktywnych, czyli niezdenaturowanych białek serwatkowych i kwasów tłuszczowych. Część doświadczalna Materiał badawczy Przedmiotem badań było mleko spożywcze utrwalone różnymi metodami obróbki cieplnej, znajdujące się w obrocie towarowym. Ogółem badaniami objęto 42 próbki mleka spożywczego o deklarowanej zawartości tłuszczu 2%, w tym 14 próbek mleka pasteryzowanego, 14 próbek mleka mikrofiltrowanego (ESL) i 14 próbek mleka UHT. 96/6(2017) 1379 Prof. dr hab. Bożena NOWAKOWICZ-DĘBEK w roku 1995 ukończyła studia na Akademii Rolniczej w Lublinie (obecnie Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie). Jest profesorem w[...]

Emisja metanu z intensywnej hodowli trzody chlewnej DOI:10.15199/62.2017.11.26


  Rosnące obawy o zmiany klimatyczne koncentrują uwagę na wielkości emisji gazowych zanieczyszczeń z całego sektora rolnego. Aż 12% emisji ditlenku węgla pochodzi z produkcji zwierzęcej, a metan to drugi z emitowanych tam gazów. Jego potencjał cieplarniany jest 21 razy większy niż potencjał ditlenku węgla, a średnia zawartość w atmosferze wynosi 1,7 ppm1). Stanowi on główny składnik gazu kopalnianego i gazu ziemnego. W przyrodzie powstaje m.in. w wyniku beztlenowego rozkładu szczątków roślinnych, fermentacji jelitowej zwierząt i odchodów zwierzęcych.Zanieczyszczenia gazowe pochodzące z produkcji zwierzęcej są ważnym czynnikiem przyczyniającym się do emisji gazów. Biorąc pod uwagę politykę rolno-środowiskową przy jednoczesnym wspieraniu zrównoważonego rozwoju, konieczne jest wdrożenie systemów poprawiających jakość powietrza atmosferycznego. Jednak utylizacja gazów uwalnianych do środowiska z produkcji zwierzęcej jest problemem trudnym do rozwiązania2-6). Niektóre państwa członkowskie Unii Europejskiej opracowały programy zachęcające rolników do podjęcia działań w zakresie wykorzystania technik ochrony środowiska i rolnicy mają możliwość uzyskania pomocy finansowej na bezpieczne inwestycje. W hodowli zwierząt priorytetem powinno być jednak utrzymanie właściwych warunków mikroklimatycznych w pomieszczeniach dla zwierząt, a więc wszystkie prowadzone działania w zakresie zmniejszenia ilości uwalnianych zanieczyszczeń nie mogą naruszać przyjętych normatywów dla poszczególnych gatunków. Im większa zawartość białka w diecie, tym większa ilość uwalnianego z odchodów metanu. Zwierzęta monogastryczne emitują do środowiska mniej gazów niż przeżuwacze. W emisji metanu pochodzenia jelitowego największy udział przypisuje się hodowli bydła [...]

Prognozowanie emisji chemicznych zanieczyszczeń powietrza z wykorzystaniem aplikacji komputerowej DOI:10.15199/62.2017.12.34


  Lokalizacja ferm zwierzęcych oraz zastosowanie innowacyjnych praktyk i technologii zarządzania w celu zmniejszenia uciążliwości zapachowej i zanieczyszczenia powietrza są bardzo ważnymi częściami procesu inwestycyjnego1). Wymagania dotyczące lokalizacji nowopowstających ferm opierają się głównie na liczebności zwierząt. Parametr ten stanowi podstawę przy postępowaniu w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia. Zasadniczym błędem popełnianym przy lokalizacji gospodarstw hodowlanych jest pomijanie warunków klimatycznych panujących na danym terenie2). Na rozprzestrzenianie się zanieczyszczeń mają wpływ: rodzaj emisji, transport przez wiatr, dyfuzja turbulencyjna, przemiany chemiczne, suche osiadanie na podłożu oraz wymywanie przez opady atmosferyczne1-4). W wyniku intensywnego chowu zwierząt do środowiska są uwalniane duże ilości lotnych kwasów, merkaptanów, estrów, aldehydów, alkoholi, amoniaku i amin1, 4-9). Wpływają one negatywnie nie tylko na zwierzęta, ale także na zdrowie ludzi (zwłaszcza pracowników ferm) oraz środowisko naturalne1, 4, 10). Do oceny wpływu tych substancji na otaczające środowisko wykorzystuje się modele matematyczne opierające się na teorii dyfuzji zanieczyszczeń w atmosferze1). Ich celem jest przewidywanie stężeń polutantów w dowolnej odległości od źródła (emitora). Modele są bardzo efektywne, ponieważ uwzględniają wiele wariantów poszczególnych [...]

Modelowanie rozprzestrzeniania się amoniaku w powietrzu atmosferycznym wokół fermy drobiu DOI:10.15199/62.2018.4.28


  Inwestycje związane z hodowlą zwierząt gospodarskich zasługują na szczególną uwagę ze względu na emisję substancji biogennych. Fermy drobiu, podobnie jak i innych gatunków zwierząt, wprowadzają do środowiska znaczne ilości zanieczyszczeń gazowych, głównie amoniaku. Roczna emisja azotu z hodowli ptaków wynosi 39 485 kg, w tym z postaci NH3 15 571 kg, a w postaci NO2 241 kg, co daje odpowiednio 78,2, 30,8 oraz 0,5 g azotu na 1 ptaka3). Wielkości te wskazują na konieczność kontroli warunków hodowli drobiu, jak i wykorzystania pomiotu drobiowego. W budynkach dla drobiu potrzebna jest sprawna wentylacja, która w okresie zimy odprowadza nadmiar zanieczyszczeń i wilgoci, a latem również nadwyżkę ciepła1-3). Zwiększone stężenie gazów jest miernikiem stanu zoohigienicznego i świadczy o mało sprawnej wentylacji lub nadmiernej liczbie ptaków w pomieszczeniu. W budynkach inwentarskich dla ptaków w największej ilości uwalniane są amoniak, siarkowodór, metan oraz tlenek azotu(I). Oprócz tych gazów wytwarzane są również dimetyloami.na i ditlenek węgla, a także ketony, aldehydy, kwasy organiczne i inne związki o charakterze odorów. Najbardziej uciążliwym dla środowiska gazem produkowanym przez fermy drobiu jest amoniak. Z ogólnej ilości azotu wydalanego przez ptaki, 13-20% dla brojlerów oraz 2-20% dla niosek, uwalniane jest z pomiotu do powietrza w postaci amoniaku. Dane statystyczne wskazują, że 1000 niosek emituje amoniak w ilości 42,9-54 kg/r2, 3). Właściwości fizykochemiczne tego gazu sprawiają, że jest to jedna z bardziej uciążliw[...]

 Strona 1