Wyniki 1-3 spośród 3 dla zapytania: authorDesc:"PAWEŁ JOKIEL"

Odpływy maksymalne i indeksy powodziowości rzek europejskich

Czytaj za darmo! »

Przedstawiono analizę zmienności maksymalnych spływów jednostkowych rzek europejskich oraz miar powodziowości na podstawie indeksu Françou. Podjęto próbę oceny częstości występowania wezbrań w okresie wielolecia.W ciągu roku nad kontynentem europejskim przemieszcza się nieco ponad 10 000 km3 wilgoci atmosferycznej. Z tej objętości prawie 8300 km3 wody spada na jego powierzchnię w postaci [...]

Indeksy powodziowości (Françou-Rodiera) i indeksy wysokiej wody w Karpatach i na nizinach, w przekroju wieloletnim


  Artykuł prezentuje analizę porównawczą przestrzennego i czasowego zróżnicowania maksymalnych przepływów zarejestrowanych w 350 przekrojach rzek nizinnych i karpackich w latach 1951-2006. Obliczone indeksy Françou-Rodiera, pochodne tej miary oraz zaprezentowane analizy wskazują, iż nie ma dowodów na to by twierdzić, że w Karpatach i na Niżu Polskim wzrasta w ostatnim okresie liczba i wielkość katastrofalnych wezbrań. Jednym z najważniejszych aspektów badań nad konsekwencjami globalnego ocieplenia jest przewidywanie zmian, jakie mogą wystąpić w obrębie ekstremalnych charakterystyk obiegu wody, w tym przepływów i odpływów maksymalnych, a co za tym idzie częstości i rodzaju wezbrań. Prezentowane w tym artykule wyniki badań mają dać odpowiedzi na pytania: □ Czy i w jaki sposób zmieniała się w okresie wieloletnim częstość i wysokość maksymalnych odpływów z dwu kluczowych dla gospodarki wodnej regionów Polski - Karpat i nizin? □ Czy są dziś dowody na to, że w regionach tych rośnie liczba i wysokość absolutnych maksimów przepływu i powodziowość rzek? □ Czy lata "powodziowe" zdarzają się synchronicznie w obu regionach i czy ich zmienność czasową charakteryzuje jakaś forma uporządkowania? ■ Materiał i metody Analizie poddano materiał hydrometryczny pochodzący ze 164 przekrojów kontrolnych rzek karpackich i podkarpackich oraz ze 186 przekrojów zlokalizowanych na rzekach nizinnych (łącznie - 350 przekrojów) - rys. 1. Podobna liczebność obu zbiorów pozwala sądzić, iż uzyskane wyniki będą porównywalne pod względem metodycznym i merytorycznym. Powierzchnia zlewni zamkniętych badanymi przekrojami mieściła się w szerokich zakresach: niziny (od 78,4 do 109 729 km2), Karpaty (od 4,1 do 16 824 km2). Dane o maksymalnych przepływach (WWQ) pochodzą Rys. 1. Rozmieszczenie analizowanych przekrojów wodowskazowych na rzekach karpackich i nizinnych Gospodarka Wodna nr 5/2012 205 ADAM BARTNIK, PAWEŁ JOKIEL U[...]

Zmiany i zmienność sezonowej struktury odpływu rzecznego w świetle terminu połowy odpływu DOI:


  Artykuł zawiera poszerzoną - zarówno w aspekcie terytorialnym, jak i metodyczno- merytorycznym - ocenę i analizę zmienności terminów połowy odpływu (TPOj ) wykonaną dla wielolecia (serie 40-, 50-letnie) i dwu próbek rzek reprezentujących obszary nizinne i wyżynne środkowej Polski (14 rzek) oraz górskie - Karpat polskich (12 rzek). Termin połowy odpływu uzyskujemy, kumulując dobowe przepływy (odpływy) rzeki aż do momentu osiągnięcia połowy sumy rocznej [Bartnik, Jokiel 2005]. Jest to charakterystyka bardzo użyteczna przy ocenach rocznych i wieloletnich zmian reżimu rzecznego, a po zidentyfikowaniu jej statystycznego rozkładu może być cenna w zastosowaniach praktycznych, np. przy analizach dopływu rzecznego do zbiorników. Biorąc pod uwagę reżimy wybranych rzek, przepływy charakterystyczne, jak też ich fizycznogeograficzne uwarunkowania, dochodzimy do wniosku, że oba zbiory zlewni znakomicie nadają się do zbadania rodzaju oraz oceny ilości i jakości informacji hydrologicznej, jaką niosą w sobie wieloletnie serie TPOj i jej pochodne oraz do wieloaspektowych analiz porównawczych, które mogą uczynić z tej charakterystyki prostą miarę, szybko wskazującą na klimatycznie lub antropogenicznie uwarunkowane zmiany sezonowej struktury odpływu, a może nawet zmiany samego reżimu rzecznego.Założenia i meto da Kumulując dobowe przepływy (odpływy) rzeki, aż do momentu osiągnięcia połowy ich sumy rocznej, uzyskujemy charakterystykę bardzo użyteczną przy ocenach rocznych i wieloletnich zmian jej reżimu, a po zidentyfikowaniu jej statystycznego rozkładu miarę równie cenną w praktycznych zastosowaniach gospodarki wodnej, np. przy analizach dopływu rzecznego do zbiorników. Dzień w roku hydrologicznym, w którym suma przepływów dobowych osiągnie połowę wartości rocznej, ustalamy wg prostej formuły: (1) gdzie: Vi - suma przepływu kumulowana od 1 XI, V(365)j - roczna suma przepływu (dla lat przestępnych 366), TPOj - dzień osiągnięcia Vi= V(365)j /2[...]

 Strona 1