Wyniki 1-2 spośród 2 dla zapytania: authorDesc:"Jerzy WYSOKIŃSKI"

Hugo Conwentz pionier idei ochrony przyrody

Czytaj za darmo! »

W tym roku mija dziewięćdziesiąta rocznica śmierci Hugona Conwentza. Efekty jego pracy są ponadczasowe; pozostawił po sobie ciągle aktualną spuściznę. Rodzina Conwentza, należąca do holenderskiej wspólnoty mennonitów, w XVII w. uciekła w obawie przed prześladowaniami religijnymi na Żuławy. Mennonici zamieszkali w miejscowości Święty Wojciech koło Pruszcza Gdańskiego. Nie było im łatwo, bo i tu nie traktowano ich przyjaźnie. W rodzinie obowiązywało surowe prawo moralne anabaptystów - uczciwość, pracowitość, wytrwałość, umiłowanie porządku, oszczędność[...]

Jan Krzysztof Kluk - autor pierwszych polskich podręczników historii naturalnej w 220 rocznicę śmierci DOI:


  Po rozwiązaniu przez papieża zakonu jezuitów, który w Polsce prowadził szkolnictwo, na wniosek króla Stanisława Augusta w 1773 roku sejm powołał do istnienia organ, zajmujący się kształceniem młodzieży. Była nim Komisja Edukacji Narodowej. Jej agenda - Towarzystwo do Ksiąg Elementarnych, utworzone w roku 1775, miało stworzyć nowoczesne programy szkolne, opracować podręczniki, prowadzić nadzór i kontrolę powstającego szkolnictwa oraz tworzyć projekty prawa szkolnego. Towarzystwo starało się ułożyć program szkolny według naukowych zasad współczesnego podziału wiedzy, opartego na powiązaniach między poszczególnymi gałęziami nauki. Podstawę programu działania cechowała równowaga w nauczaniu, polegająca na tym, że przyznała ważne miejsce przedmiotom matematyczno-przyrodniczym, zachowując jednocześnie gramatyczno-retoryczny kierunek kształcenia. Po raz pierwszy zostały wprowadzone w tak szerokim zakresie nauki przyrodnicze, jak botanika, zoologia, mineralogia, nauki rolnicze, fizyka, mechanika, hydraulika, chemia, początki medycyny i higieny. Stanowiło to przewrót w dotychczasowym systemie kształcenia, bo do początków XVIII w. w Polsce w ogóle nie nauczano treści biologicznych. Dopiero w zreformowanych szkołach pijarskich wprowadzono nauczanie historii naturalnej, zakładano muzea przyrodnicze. Do realizacji tak nowocześnie pomyślanych programów potrzebne były polskie podręczniki. Pracę nad nimi rozwiązywano na drodze tzw. komisu, czyli zlecania napisania podręczników; stosowano to zwykle do autorów polskich i przedmiotów, mających pewną tradycję w dotychczasowym nauczaniu oraz wymagających orientacji w życiu kraju - lub przez konkurs, wciągając do niego uczonych polskich i zagranicznych. O konkursie na książki elementarne zawiadamiano uczonych przez obwieszczenia, w których przedstawiano założenia ideowe szkół, zamieszczono wskazówki metodyczne i układ nauk, według których podręczniki miały być opracowane. W wyni[...]

 Strona 1