Wyniki 1-6 spośród 6 dla zapytania: authorDesc:"Lucjan Pawłowski"

Liberalny kapitalizm i globalizacja a rozwój zrównoważony


  W promocji ochrony środowiska w Polsce AURA odegrała i odgrywa dużą rolę, w szczególności w obrębie problematyki związanej z ochroną środowiska przyrodniczego. Co prawda zachowanie środowiska przyrodniczego w dobrej kondycji jest warunkiem niezbędnym dla przetrwania cywilizacji, ale nie wystarczającym. Obok niekorzystnych zmian w środowisku, których intensywność w ostatnich latach została jednak zahamowana, zachodzą inne procesy, które mogą mieć ogromny wpływ na przetrwanie cywilizacji. Jednym z najważniejszych jest szybkie kurczenie się zasobów Ziemi. Równolegle następuje degradacja stosunków społecznych w istotny sposób wpływających na jakość życia. Z praktycznego punktu widzenia o jakości życia decydują: dostępność podstawowych, niezbędnych do życia dóbr, jakość środowiska naturalnego i relacje międzyludzkie determinowane przez system społeczno- polityczny. Problem w tym, że od czasów prezydenta Ronalda Regana następuje postępująca degradacja stosunków społeczno- gospodarczych, a różnice w poziomie życia i dochodach od tego czasu gwałtownie rosną. Niewątpliwie powstanie kapitalizmu spowodowało rozwój produkcji. Początkowo jednak było ogromne zróżnicowanie społeczne. Pracownicy, w szczególności robotnicy fi zyczni, pozbawieni byli jakichkolwiek praw, nawet prawa do minimalnej, gwarantującej [...]

Zaopatrzenie w wodę w świetle zrównoważonego rozwoju


  W artykule przedstawiono kryteria pozwalające na zdefiniowanie odnawialnych i nieodnawialnych zasobów wodnych. Scharakteryzowano odnawialne i nieodnawialne zasoby wodne oraz ich znaczenie w realizacji strategii zrównoważonego rozwoju. Przedstawiono istniejące konflikty związane z poborem wody ze źródeł odnawialnych we współczesnym świecie. Scharakteryzowano wpływ zmian klimatu na intensywność opadów w poszczególnych częściach świata oraz prognozowane zmiany poziomu mórz i oceanów.W artykule przedstawiono kryteria pozwalające na zdefiniowanie odnawialnych i nieodnawialnych zasobów wodnych. Scharakteryzowano odnawialne i nieodnawialne zasoby wodne oraz ich znaczenie w realizacji strategii zrównoważonego rozwoju. Przedstawiono istniejące konflikty związane z poborem wody ze źródeł odnawialnych we współczesnym świecie. Scharakteryzowano wpływ zmian klimatu na intensywność opadów w poszczególnych częściach świata oraz prognozowane zmiany poziomu mórz i oceanów.Uświadamianie możliwości wyczerpywania niezbędnych do funkcjonowania cywilizacji ludzkiej zasobów ziemi doprowadziło do powstania idei zrównoważonego rozwoju sformułowanej po raz pierwszy w raporcie Brundtland [Brundtland Report 1987]. Jej nadrzędnym paradygmatem jest nakaz takiego postępowania, aby zapewnić niezbędne potrzeby życia obecnie żyjącym ludziom, nie pozba- Tabela I. Charakterystyka światowych zasobów wody (Gleick, 1996) Źródło wody Objętość wody [km3] Oceany, morza, zatoki 1 338 000,000 Pokrywa lodowa, lodowce, wieczne śniegi 24 064,000 Wody podziemne 23 400,000 Słodkie 10 530,000 Słone 12 870,000 Wilgoć w glebie 16,500 Wieczna zmarzlina 300,000 Jeziora 176,400 Słodkie 91,000 Słone 85,400 Woda w atmosferze 12,900 Bagna 11,470 Rzeki 2,120 Woda w żywych komórkach 1,120 Razem 1 386 000,000 68,26 Rys. 1. Diagram ilustruje zasoby wodne Ziemi wiając zarazem przyszłych pokoleń możliwości zaspokajania ich własnych potrzeb. W szczególny sposób[...]

Kontrowersje wokół biopaliw


  W XX wieku nastąpił szybki rozwój gospodarczy na przeważających obszarach świata, który połączony ze wzrostem populacji spowodował gwałtowny wzrost zużycia wszystkich zasobów Ziemi i degradację środowiska. Poważnym ostrzeżeniem był pierwszy raport Klubu Rzymskiego z 1972 roku, w którym zwrócono uwagę na ograniczenia wynikające ze skończonych zasobów Ziemi, sugerując potrzebę korekty paradygmatów rozwoju cywilizacji. Uświadamianie możliwości wyczerpywania niezbędnych do funkcjonowania cywilizacji zasobów Ziemi doprowadziło do powstania idei zrównoważonego rozwoju sformułowanej po raz pierwszy w raporcie Światowej Komisji ds. Środowiska i Rozwoju z 1987 roku. Jej nadrzędnym paradygmatem jest nakaz takiego postępowania, aby zaspokajając potrzeby współczesnych pokoleń, nie pozbawić przyszłych możliwości istnienia. W szczególny sposób zalecenie to odnosi się do jakości środowiska, nakazując zapobieganie jego degradacji oraz zasobów naturalnych nakazując takie postępowanie, które nie doprowadziłoby do ich całkowitego zużycia. Idea zrównoważonego rozwoju przeniknęła w kolejnych latach do praktycznie wszystkich dziedzin działalności, wyznaczając kierunki rozwoju cywilizacji. Na forum ONZ, odwołując się do idei zrównoważonego rozwoju, sformułowano dwa ważne programy. W 2000 roku przyjęto Milenijne Cele Rozwoju Narodów Zjednoczonych (United Nations Millennium Development Goals), w których zwrócono uwagę na potrzebę takich zmian w świecie, które zachowałyby sprawiedliwość międzypokoleniową, która odnosi się do konieczności zachowania zasobów i jakości środowiska, umożliwiających życie przyszłym pokoleniom, jak i sprawiedliwość wewnątrzpokoleniową nakazującą umożliwienie zapewnienia podstawowych warunków życia dla współcześnie żyjącego pokolenia, w tym sprawiedliwego dostępu do podstawowych zasobów Ziemi, w szczególności żywności i wody. Dla lepszego zilustrowania problemu należy zasoby naturalne podzielić na odna-wi[...]

Water and wastewater management in shale gas extraction Gospodarka wodno-ściekowa przy wydobywaniu gazu z łupków DOI:10.15199/62.2015.12.30


  A review, with 32 refs., of fracturing fluids and methods for wastewater treatment. Omówiono wpływ poszukiwania i wydobycia gazu z łupków na środowisko wodne. Scharakteryzowano pod względem ilościowym i jakościowym ścieki powstające w trakcie szczelinowania złoża i wydobycia gazu. Omówiono metody odzysku wody z tych ścieków oraz sposoby zagospodarowania odpadów powstających w tym procesie. Gaz jest najbardziej przyjaznym paliwem z punktu widzenia ochrony środowiska i zrównoważonego rozwoju1-4). Szacowane zasoby gazu ziemnego ze źródeł konwencjonalnych przy obecnym zużyciu wystarczą na 60-70 lat, jednak eksploatacja gazu z łupków pozwoli na znaczne wydłużenie tego okresu. Największym producentem gazu z łupków są Stany Zjednoczone, które rozpoczęły jego komercyjne wydobywanie w 1999 r. na poziomie 7,4 mld m3/r. Następnie wydobycie tego gazu gwałtownie rosło do 2011 r., aby w kolejnych latach ustabilizować się na poziomie 275 mld m3/r. Światowe zasoby gazu z łupków5, 6) szacowane są na 716 trylionów m3. W Europie oprócz Francji największe zasoby gazu łupkowego ma Polska. Według szacunków US Energy Information Administration5, 6) zasoby gazu łupkowego w Polsce wynoszą 4,1 tryliona m3, a wg szacunków Państwowego Instytutu Geologicznego kształtują się one w przedziale 346-768 mld m3. Zasoby gazu w złożach konwencjonalnych wynoszą 145 mld m3. W tych samych pokładach znajduje się ropa naftowa. O ile jeszcze w 2011 r. globalne zasoby ropy towarzyszące złożom gazu w pokładach łupkowych szacowano na 32 mld baryłek, to wg szacunków z 2013 r. zasoby te szacowane są na 345 mld baryłek6, 7). Zasoby ropy naftowej znajdujące się w złożach łupkowych w Polsce są szacowane na 1,8 mld baryłek.Eksploatacja gazu z łupków może w istotny sposób wpłynąć na gospodarkę Polski8). Niestety, brak regulacji prawnych, a także protesty lokalnych społeczności w odniesieniu do prowadzonych prac poszukiwawczych powodują wycofywanie się dużych koncernów, takich [...]

Gaz łupkowy- wpływ wierceń na środowisko DOI:10.15199/17.2015.7.1


  Gaz naturalny uzyskiwany z formacji łupkowych jest powszechnie nazywany gazem łupkowym. Hydrauliczne szczelinowanie jest procesem zastosowanym do wydobycia gazu łupkowego, jak też w pewnych przypadkach ropy, z zasobów łupkowych. Gaz łupkowy stał się ważnym na rynku energetycznym, szczególnie w USA. W pracy niniejszej przedyskutowano wpływ poszukiwania gazu łupkowego na środowisko. Zaprezentowano metody unieszkodliwiania wyprodukowanych odpadów.Wstęp Rozwój cywilizacji ludzkiej związany jest z lawinowo rosnącym zużyciem energii [12], [13], [17]. Człowiek pierwotny (około 1 mln lat przed narodzeniem Chrystusa) zużywał energię tylko w postacie żywności, której ilość Cook oszacował na 2000 kcal/d. Zapotrzebowanie na energię wzrosło do 5000 kcal/d w okresie kiedy człowiek zaczął polować (około 100 000 lat przed narodzeniem Chrystusa), natomiast rozpoczęcie prymitywnego rolnictwa około 5000 lat przez narodzeniem Chrystusa spowodowało wzrost zużycia energii do 12 000 kcal/d. Rozwój rolnictwa doprowadził do znaczącego wzrostu zużycia energii, której zużycie około 1400 roku wyniosło 26 000 kcal/d. Lawinowy wzrost zużycia energii rozpoczął się wraz z początkiem ery przemysłowej, której początek dało wynalezienie maszyny parowej w 1875 r. Zużycie energii wzrosło od 77 000 kcal/d w 1875 r. do 230 000 kcal/d w 1970 r. Równocześnie, wraz z rozwojem produkcji lawinowo rosła populacja ludzka, co w konsekwencji prowadziło i prowadzi do lawinowego zapotrzebowania na nośniki energii pierwotnej i do szybkiego wyczerpywania się zasobów kopalnych nośników energii [23], [26], [55]. Według szacunków [34] przy obecnym poziomie konsumpcji węgla wystarczy na około 140-150 lat, ropy naftowej na 40-50 lat, gazu naturalnego na 60-70 lat. Oznacza to, że zasoby konwencjonalnych paliw ulegną wyczerpaniu w czasie życia jednej generacji. Pewne nadzieje są wiązane z możliwością wykorzystania energii odnawialnej [11], [50]. W tym kontekście wydobycie gazu i rop[...]

 Strona 1