Parlament Litwy obniżył 7 grudnia stawkę akcyzy na alkohol o 27,5 procent. Posłowie przyjęli argumentację, że umożliwi to walkę z nielegalnym alkoholem, najczęściej przemycanym z Rosji i Białorusi. Zaledwie tydzień później decyzję parlamentarzystów zawetowała prezydent tego kraju, powołując się na obawy przed „rozpijaniem narodu”. Zamieszanie w kwestii stawki akcyzy na napoje spirytusowe, która ma obowiązywać na Litwie, pokazuje, jak skomplikowaną kwestią jest właściwe opodatkowanie branży alkoholowej. Akcyza obowiązująca na Litwie jest bardzo wysoka (ok. 5250 zł za hl 100 % alkoholu) - wyższa niż w Polsce (4960 zł) i niewiele niższa niż w Niemczech (ok. 5350 zł), które są znacznie bogatszym krajem. Nic więc dziwnego, że alkohol jest przez Litwinów oceniany jako drogi. W efekcie bardzo opłacalna jest nielegalna produkcja oraz przemyt alkoholu z Białorusi (gdzie akcyza wynosi ok. 1600 zł za hl 100 % alkoholu) bądź Rosji (ok. 2100 zł za hl 100 % alkoholu). Traci na tym zarówno litewski fiskus (w postaci nieodprowadzonych podatków), jak i legalni producenci, którzy nie są w stanie rywalizować z konkurencją przestępców. Rząd litewski zauważył, że dotychczas obowiązująca stawka akcyzy powoduje, że wpływy budżetu z tytułu sprzedaży alkoholu maleją, zamiast rosnąć. Celem obniżki akcyzy miało być zwiększenie legalnego obrotu kosztem szarej strefy.

Każdy rząd pragnie korzystać z tego, że alkohol jest powszechnym dobrem konsumpcyjnym. Od wieków opodatkowanie alkoholu było podstawowym i najprostszym sposobem na „załatanie dziur” w państwowym skarbcu – powiedział Leszek Wiwała, prezes zarządu Związku Pracodawców Polski Przemysł Spirytusowy (ZP PPS) - Jak jednak dowodzi praktyka, budżetowe potrzeby państwa muszą mieć swoje granice. Zbyt wysoka stawka opodatkowania prowadzi bowiem do tego, że część konsumentów przechodzi do „szarej strefy”.

Alkoholowa „szara strefa” obejmuje odkażanie spirytusu technicznego, nielegalną produkcję alkoholu, czyli bimbrownictwo, oraz przemyt, podrabianie legalnych produktów i fałszowanie banderol. Na Litwie, podobnie jak w Polsce największe znaczenie ma odkażanie sprowadzanego z zagranicy alkoholu przeznaczonego do celów przemysłowych. Według szacunków ZP PPS, straty polskiego budżetu z powodu szarej strefy na rynku mocnych alkoholi sięgają co najmniej 1 mld złotych rocznie.

Obawy prezydent Litwy wynikają z założenia, że zmniejszenie ceny legalnego alkoholu spowoduje zwiększenie ogólnej konsumpcji alkoholu w tym kraju. Tymczasem, jak pokazują polskie doświadczenia, tego typu niebezpieczeństwo jest mało prawdopodobne. Z identyczną sytuacją mieliśmy do czynienia w Polsce po 2002 r., kiedy to stawkę akcyzy obniżono o 30 %. Wbrew obawom wyrażanym przez niektóre osoby i instytucje nie zaowocowało to niekontrolowanym zwiększeniem konsumpcji alkoholu. Stało się coś zupełnie innego – w znacznej mierze skończył się przemyt alkoholu zza wschodniej i południowej granicy, a Polacy zwrócili się w stronę legalnych produktów. Zdecydowana większość konsumentów potrafi kontrolować swoje zamiłowanie do alkoholu, dlatego obniżenie cen na Litwie nie wpłynie na zwiększenie ogólnej konsumpcji. – powiedział L. Wiwała - Na pewno wzrośnie natomiast spożycie legalnego alkoholu, co jest korzystne zarówno z punktu widzenia zdrowia konsumentów, jak i z punktu widzenia budżetu państwa oraz dochodów legalnych producentów.

Przykład Litwy pokazuje, jak trudnym zagadnieniem jest określenie optymalnego poziomu akcyzy. Politycy muszą wziąć pod uwagę kruchą równowagę pomiędzy popytem na alkohol (który nie zmienia się znacząco pod wpływem zmian w cenie) a możliwościami finansowymi społeczeństwa. Zbyt wysoka stawka akcyzy nie skłania do ograniczenia konsumpcji, a raczej zachęca do poszukiwania alternatywnych, nielegalnych źródeł zaopatrzenia. Każdy rząd powinien wziąć to pod uwagę, planując ewentualne zmiany w opodatkowaniu alkoholu. Wszelkie podwyżki akcyzy zwiększają zyski grup przestępczych, co z kolei oznacza konieczność zwiększenie środków przeznaczanych na kontrole oraz zwalczanie zorganizowanej przestępczości.

Źródło: ZP PPS

Rekomenduj znajomym
  • gplus
  • pinterest

INNE AKTUALNOŚCI

  1. Air Products sfinalizowała przejęcie ACP
    2019-03-04

    Warszawa, 1 marca 2019 r. - Firma Air Products sfinalizowała proces przejęcia ACP Europe SA (ACP), największego niezależnego producenta dwutlenku węgla (CO2) w Europie. Wartość transakcj[...]

  2. Chr. Hansen na szczycie "Global 100"
    2019-01-30

    Chr. Hansen plasuje się na szczycie globalnego indeksu "Global 100" najbardziej zrównoważonych firm na rok 2019. Ranking ogłoszono podczas Światowego Forum Ekonomicznego w Da[...]

  3. Kontrola żywności w łańcuchu spożywczym
    2018-10-10

    Polska Federacja Producentów Żywności Związek Pracodawców zaprasza do udziału w konferencji szkoleniowej "Kontrola żywności w łańcuchu spożywczym". 15 listopada 2018 r., Hotel Marriot[...]

  4. Biogazowanie produktów ubocznych
    2018-10-08

    Firma TARPOL zorganizowała konferencję poświęconą biogazowaniu produktów ubocznych pozostających w ubojniach i zakładach przerobu mięsa i drobiu. W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciel[...]

  5. KRD-IG CZŁONKIEM IPC
    2018-09-18

    W dniach 15-17 września w chińskim mieście Nankin odbył się drugi w tym roku zjazd Międzynarodowej Rady Drobiarstwa (IPC) - organizacji zrzeszającej kraje będące światowymi liderami w pr[...]

  6. Konferencja PFPŻ
    2018-09-17

    Polska Federacja Producentów Żywności Związek Pracodawców zaprasza do udziału w konferencji szkoleniowej "Znakowanie produktów spożywczych w świetle wymagań prawnych i orzecznictwa" [...]

  7. PROMAR Z NOWOCZESNĄ SILOSOWNIĄ
    2018-09-12

    20 sierpnia 2018 roku, na terenie zakładu produkcyjnego Promar Zawiercie miała miejsce kolejna już uroczystość Wmurowania Kamienia Węgielnego. Tym razem firma rozpoczęła budowę nowoczesnej silosowni [...]

  8. Badanie towarów spożywczych
    2018-09-05

    Wydawnictwo Naukowe PWN SA wraz z Wiktorem Kubińskim, profesorem Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie oraz zespołem naukowców zaprezentowali nową książkę z towaroznawstwa i badania tow[...]

  9. SPOSÓB NA POGODĘ I UDANE UPRAWY
    2018-08-22

    Sezon prac polowych w pełni. Na terenach upraw i w sadach trwają prace, których efekty gospodarze ocenią po zebranych plonach. O ile na większość czynników rolnicy mają wpływ[...]

  10. BRANŻA DROBIARSKA W OBLICZU NOWYCH WYZWAŃ
    2018-06-26

    15 czerwca 2018 podczas konferencji pn. "Polska Branża Drobiarska obliczu nowych wyzwań", zorganizowanej przez Krajową Radę Drobiarstwa – Izbę Gospodarczą, wiodący euro[...]